የ8ኛ ክፍል ማኅበራዊ ጥናት ካርዶች ምን ይሸፍናሉ?

ከአገር አቀፉ መጽሐፍ 7 ምዕራፎች የተወሰዱ 21 ካርዶች፦ የመሬት አካላዊ ባህሪያት፣ ህዝብ እና ማህበራዊ ኢኮኖሚያዊ እንቅስቃሴዎች፣ የተፈጥሮ ሀብቶች እና ማህበራዊ ኢኮኖሚያዊ እድገት፣ የቅድመ ዘመናዊ እና ዘመናዊ ዓለም ታሪክ፣ አፍሪካ ከ1500ዎቹ ጀምሮ፣ የኢትዮጵያ ዘመናዊ ታሪክ እና ወቅታዊ ዓለም አቀፍ ጉዳዮች። እያንዳንዱን ምዕራፍ በገጹ ላይ አንድ ካርድ በአንድ ጊዜ መውሰድ ይችላሉ።

እነዚህ ለ8ኛ ክፍል አገር አቀፍ ፈተና ይረዳሉ?

አዎ። 8ኛ ክፍል አገር አቀፍ ፈተና ይወስዳል፤ እነዚህም ፈተናው እንዲያውቋቸው የሚጠብቃቸው የማኅበራዊ ጥናት ሕጎችና ቀመሮች ናቸው። ካለፉት ዓመታት የተወሰዱ ፈተናዎችም ከእያንዳንዱ ጥያቄ ጀርባ የተሠራ መልስ ይዘው በዚሁ ድረ ገጽ በነጻ አሉ።

እነዚህ ካርዶች ከየት መጡ?

ለዚህ ክፍል ከተዘጋጀው የትምህርት ሚኒስቴር መጽሐፍ፣ ከGrade 8 Social Studies ተቀድተዋል። ከዚያም ምዕራፉን ማየት የማይችል ሁለተኛ ማጣሪያ እያንዳንዱን ቀመር፣ ቋሚ ቁጥርና የሠንጠረዥ ረድፍ እንደገና ያሰላል፤ ማጣሪያው ማረጋገጥ ያልቻለውን ሁሉ ሳያወጣ ይይዘዋል።

ይህ ነጻ ነው?

አዎ። እዚህ ያለው እያንዳንዱ ካርድ በነጻ ይነበባል፤ ለኅትመት የተዘጋጀውም ሉህ በነጻ ይወርዳል። ሁለቱም መለያ አይጠይቁም።

ይህ ለመጨረሻ ጊዜ የተረጋገጠው መቼ ነው?

6 ሴፕቴምበር 2026። ካርዶች ምዕራፍ በምዕራፍ ይመጣሉ፤ ከእያንዳንዱ በታች ያለው መስመር ያ ካርድ ለመጨረሻ ጊዜ የተነበበበትን ቀን ይናገራል።

ነጻ አጭር ማስታወሻዎች እና የማጠናከሪያ ካርዶች

የ8ኛ ክፍል ማኅበራዊ ጥናት

የ8ኛ ክፍል ማኅበራዊ ጥናት በተማሪ ላይ 21 የማጠናከሪያ ካርዶች አሉት፤ በአገር አቀፍ ሥርዓተ ትምህርቱ ምዕራፎች ተደራጅተዋል። እያንዳንዱ ካርድ ሕጉ መቼ እንደሚሠራ፣ በውስጡ ያለው እያንዳንዱ ምልክት ምን እንደሚወክልና ተማሪዎች በብዛት የሚሳሳቱበትን ነጥብ ይገልጻል። በነጻ ይነበባሉ፤ መለያም አይጠይቁም።

21
ካርዶች: 7
ምዕራፎች: 19
የማጣቀሻ ሠንጠረዦች: Grade 8 Social Studies
መጽሐፍ: ነጻ
ዋጋ: 6 ሴፕቴምበር 2026
የመጨረሻ ማረጋገጫ

ሁሉም21የማጣቀሻ ሠንጠረዥ19ሕግ1የተለመደ ስህተት1

የመሬት አካላዊ ባህሪያት

ውስጣዊ የመሬት ኃይሎችና የተፈጠሩ የመሬት ገጽታዎችየማጣቀሻ ሠንጠረዥእጥፋት · ስብራት · እሳተ ገሞራ · +1

ኃይል / ሂደት	የአሠራር ሁኔታ	ዋና ዋና የመሬት ገጽታዎች
እጥፋት	በመጨመቅ ኃይል የዓለት ንጣፎች መታጠፍ	አንቲክላይን፣ ሲንክላይን እና የታጠፉ ተራሮች።
ስብራት	በመወጠር ወይም በመጨመቅ ኃይል የምድር ቅርፊት መሰንጠቅ	ስምጥ ሸለቆዎች እና ሆርስት ወይም የማገጃ ተራሮች።
እሳተ ገሞራ	የቀለጠ ማግማ ወደ ምድር ገጽ በላቫ መልክ መውጣት	ውጫዊ: እሳተ ገሞራ፣ ክሬተር፣ ካልዴራ። ውስጣዊ: ባቶሊት፣ ዳይክ፣ ሲል።
የመሬት መንቀጥቀጥ	በስብራት መስመር በሚፈጠር ውስጣዊ ኃይል ድንገተኛ የመሬት መንቀጥቀጥ	ፎከስ የመነሻ ነጥብ ሲሆን ኤፒሴንተር ከፎከስ በላይ በምድር ገጽ ላይ የሚገኝ ነጥብ ነው።

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የመሬትን ገጽ የሚቀርጹ ውስጣዊ ኃይሎችንና በእያንዳንዳቸው የተፈጠሩ የመሬት ገጽታዎችን ለመለየት ይህን ሰንጠረዥ ተጠቀም።

ተጠንቀቁ

ስብራት ስምጥ ሸለቆዎችንና ሆርስት ተራሮችን ሲፈጥር፣ እጥፋት ደግሞ አንቲክላይን፣ ሲንክላይንና የታጠፉ ተራሮችን ይፈጥራል።

ከGrade 8 Social Studies፣ ገጽ 2-33 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የመሬት ከባቢ አየር ንጣፎችየማጣቀሻ ሠንጠረዥትሮፖስፌር · ስትራቶስፌር · ሜሶስፌር · +1

ንጣፍ	የከፍታ ወሰን	የሙቀት ለውጥ አቅጣጫ	ዋና ዋና ባህሪያት
ትሮፖስፌር	ከ0 እስከ 8/16 ኪ.ሜ	ከከፍታ ጋር ይቀንሳል	75% የከባቢ አየር ግዝፈትን ይዟል። ሁሉም የአየር ሁኔታ ለውጦች እዚህ ይከሰታሉ።
ስትራቶስፌር	ከ8/16 እስከ 50 ኪ.ሜ	ከከፍታ ጋር ይጨምራል	አልትራቫዮሌት ጨረርን የሚውጠውን የኦዞን ንጣፍ ይዟል።
ሜሶስፌር	ከ50 እስከ 80/85 ኪ.ሜ	እስከ -100 °C ይቀንሳል	በጣም ቀዝቃዛው ንጣፍ ነው። ኃይለኛ ነፋስ ያለበትና ሚቴዎራይቶች የሚቃጠሉበት ነው።
ቴርሞስፌር	ከ80/85 እስከ 1000 ኪ.ሜ	እስከ 1225 °C ይጨምራል	እጅግ አነስተኛ እፍጋት አለው። የሬዲዮ ሞገዶችን የሚያንጸባርቀውን አዮኖስፌርን ያካትታል።

መቼ እንደሚጠቀሙበት

አራቱን የከባቢ አየር ንጣፎች፣ የከፍታ ወሰናቸውንና ዋና ዋና ባህሪያቸውን ለመግለጽ ይህን ተጠቀም።

ተጠንቀቁ

ሁሉም የአየር ሁኔታ ለውጦች የሚከሰቱት በትሮፖስፌር ውስጥ ብቻ ነው። ሜሶስፌር በጣም ቀዝቃዛው ንጣፍ ሲሆን ቴርሞስፌር ደግሞ እጅግ ሞቃታማው ነው።

ከGrade 8 Social Studies፣ ገጽ 2-33 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የኢትዮጵያ ባህላዊ የአየር ንብረት ዞኖችየማጣቀሻ ሠንጠረዥ>= 3300 · 2300 - 3300 · 1500 - 2300 · +2

ከፍታ (ሜትር)	አማካይ ዓመታዊ የሙቀት መጠን (°C)	የአካባቢ መጠሪያ	ዓለም አቀፍ ተመጣጣኝ
>= 3300	< 10	Wurch / Kur	Alpine
2300 - 3300	10 - 15	Dega	Temperate
1500 - 2300	15 - 20	Woina Dega	Sub-tropical
500 - 1500	20 - 30	Qolla	Tropical
< 500	> 30	Bereha	Desert

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የኢትዮጵያን የአየር ንብረት ዞኖች ከከፍታና ከአማካይ ዓመታዊ የሙቀት መጠን አንጻር ለመለየት ይህን ሰንጠረዥ ተጠቀም።

ተጠንቀቁ

የከፍታ መጠንን ከሙቀት መጠን ጋር አታምታታ። ከፍታ ሲጨምር የሙቀት መጠን ይቀንሳል።

ከGrade 8 Social Studies፣ ገጽ 2-33 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ህዝብ እና ማህበራዊ ኢኮኖሚያዊ እንቅስቃሴዎች

የንግድ ዓይነቶች እና ምደባቸውየማጣቀሻ ሠንጠረዥየሀገር ውስጥ (Domestic) · የውጭ (International)

ምድብ	የንግድ ዓይነት	ትርጉም
የሀገር ውስጥ (Domestic)	Wholesale (የጅምላ ንግድ)	እቃዎችን በከፍተኛ መጠን መግዛት እና መሸጥ
የሀገር ውስጥ (Domestic)	Retail (የችርቻሮ ንግድ)	እቃዎችን በቀጥታ ለመጨረሻ ተጠቃሚዎች መሸጥ
የውጭ (International)	Import (የገቢ ንግድ)	እቃዎችን ወይም አገልግሎቶችን ከውጭ ሀገራት መግዛት
የውጭ (International)	Export (የወጪ ንግድ)	የሀገር ውስጥ ምርቶችን ለሌሎች ሀገራት መሸጥ
የውጭ (International)	Entrepot ንግድ	የውጭ እቃዎችን ወደ ሀገር አስገብቶ መልሶ ለሌሎች የውጭ ሀገራት ሸማቾች መላክ

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የአገር ውስጥ እና የውጭ ንግድ ልዩነትን ለመረዳት እንዲሁም የተለያዩ የንግድ ዓይነቶችን ለመለየት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የዳግም ወጪ ንግድን (entrepot) ከተራ የገቢ ንግድ ጋር አያምታቱ። የዳግም ወጪ ንግድ ዕቃዎችን ወደ አገር የሚያስገባው መልሶ ለሌላ አገር ለመሸጥ እንጂ ለአገር ውስጥ ፍጆታ አይደለም።

ከGrade 8 Social Studies፣ ገጽ 34-73 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ዋና ዋና የኢትዮጵያ የቋንቋ ቤተሰቦችየማጣቀሻ ሠንጠረዥሴማዊ · ኩሻዊ · ኦሞቲክ · +1

የቋንቋ ቤተሰብ	በኢትዮጵያ ውስጥ የሚገኝበት አቅጣጫ	የቋንቋ ምሳሌዎች
ሴማዊ	ሰሜናዊ፣ ማዕከላዊ እና ምስራቃዊ ኢትዮጵያ	አማርኛ፣ ግዕዝ፣ ጉራጊኛ፣ ትግርኛ
ኩሻዊ	ማዕከላዊ፣ ደቡባዊ እና ምስራቃዊ ኢትዮጵያ	አፋን ኦሮሞ፣ አፋርኛ፣ አገውኛ፣ ሲዳምኛ፣ ሶማልኛ
ኦሞቲክ	በደቡባዊ የስምጥ ሸለቆ ሐይቆች እና በኦሞ ወንዝ መካከል	ባስኬቶ፣ ጋሞ-ጎፋ፣ ወላይታ
ናይሎ-ሰሃራን	ምዕራባዊ ኢትዮጵያ	አኙዋክ፣ ቤርታ፣ ጉሙዝ

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የኢትዮጵያን ቋንቋዎች በየቋንቋ ቤተሰባቸው እና በሚነገሩባቸው አካባቢዎች ለመመደብ ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

ሴማዊ፣ ኩሻዊ እና ኦሞታዊ ቋንቋዎች የአፍሮ-ኤስያ ቋንቋዎች ቤተሰብ አባላት ሲሆኑ፣ ናይሎ-ሰሃራ ግን ራሱን የቻለ የተለየ የቋንቋ ቤተሰብ መሆኑን ያስታውሱ።

ከGrade 8 Social Studies፣ ገጽ 34-73 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ሦስቱ የኢኮኖሚ እንቅስቃሴ ዘርፎችየማጣቀሻ ሠንጠረዥየመጀመሪያ ደረጃ (Primary) · ሁለተኛ ደረጃ (Secondary) · ሦስተኛ ደረጃ (Tertiary)

ዘርፍ	ትርጉም	ምሳሌዎች
የመጀመሪያ ደረጃ (Primary)	የተፈጥሮ ሀብቶችን እና ጥሬ ዕቃዎችን በቀጥታ ከአካባቢው ያወጣል	ግብርና, ደን ልማት, ዓሳ ማስገር, ማዕድን ማውጣት
ሁለተኛ ደረጃ (Secondary)	ጥሬ ዕቃዎችን ወደ ተጠናቀቁ ምርቶች በማቀነባበር እሴት ይጨምራል	ማኑፋክቸሪንግ, ኮንስትራክሽን, የኃይል ማመንጨት
ሦስተኛ ደረጃ (Tertiary)	ለምርት እና ለስርጭት የድጋፍ አገልግሎቶችን ይሰጣል	ትራንስፖርት, ኮሙኒኬሽን, ንግድ, ቱሪዝም, ጤና, ትምህርት

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የኢኮኖሚ እንቅስቃሴዎችን በየዘርፋቸው ለመመደብ ወይም የተወሰነ የሥራ መስክ የየትኛው ዘርፍ እንደሆነ ለመለየት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

ማኑፋክቸሪንግን ከኢንዱስትሪ ጋር አያምታቱ። ማኑፋክቸሪንግ ዕቃዎችን የማምረት ሂደት ሲሆን፣ ኢንዱስትሪ ደግሞ ማኑፋክቸሪንግ የሚከናወንበት ሥፍራ ነው።

ከGrade 8 Social Studies፣ ገጽ 34-73 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የተፈጥሮ ሀብቶች እና ማህበራዊ ኢኮኖሚያዊ እድገት

የተፈጥሮ ሀብትን ያለአግባብ የመጠቀም መዘዞችየማጣቀሻ ሠንጠረዥየውሃ እጥረት · የደን ሽፋን መመናመን · የማዕድናት መሟጠጥ · +1

ውጤት	ቀጥተኛ መንስኤዎች እና ዋና ተፅዕኖዎች
የውሃ እጥረት	ደካማ የግብርና ዘዴ፣ deforestation፣ ብክለት፤ የከርሰ ምድር ውሃ መጠን መቀነስ እና የምግብ ዋስትና እጦትን ያስከትላል
የደን ሽፋን መመናመን	Deforestation፤ የsoil erosion፣ የgreenhouse gas መጨመር እና desertification ያስከትላል
የማዕድናት መሟጠጥ	የcopper፣ zinc፣ phosphorus፣ iron እና petroleum ሀብቶችን ከመጠን በላይ መጠቀም
የዝርያዎች መጥፋት	Habitat destruction እና አደን፤ የስነ-ምህዳር መዛባት እና የbiodiversity መጥፋትን ያስከትላል

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የተፈጥሮ ሀብትን ከልክ በላይ መጠቀም የሚያስከትላቸውን የአካባቢ፣ የአየር ንብረት እና የስነ-ምህዳር ችግሮች ለማብራራት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የማዕድናት መሟጠጥ የሚከሰተው ባለአግባብ ከመጠቀም ነው፣ ምክንያቱም ማዕድናት እንደ ባዮሎጂካል ሀብቶች ራሳቸውን መተካት የማይችሉ የተፈጥሮ ሀብቶች ናቸው።

ከGrade 8 Social Studies፣ ገጽ 74-83 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የናይል ተፋሰስ የውሃ ፖለቲካየማጣቀሻ ሠንጠረዥከፍታ · ምሳሌዎች · ታሪካዊ ተጠቃሚነት · +1

ባህሪ	የላይኛው ተፋሰስ ሀገራት	የታችኛው ተፋሰስ ሀገራት
ከፍታ	ዋና ዋና ገባሪ ወንዞች የሚመነጩበት ከፍተኛ ስፍራ	በሰፊ ሜዳዎች ላይ ዝቅተኛ ከፍታ
ምሳሌዎች	Ethiopia, Kenya, Uganda, Rwanda, Burundi	Sudan, Egypt
ታሪካዊ ተጠቃሚነት	ውሃውን ቢያበረክቱም አነስተኛ ተጠቃሚ የሆኑ	በታሪክ ከፍተኛ ተጠቃሚ የነበሩ
ዋና ትኩረት	ፍትሃዊ እና ተገቢ የሆነ አጠቃቀም አስፈላጊነት	ታሪካዊ የውሃ ተጠቃሚነትን ማስቀጠል

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የናይል ተፋሰስ ሀገራትን መልክዓ ምድራዊ አቀማመጥ፣ የታሪክ የውሃ አጠቃቀም እና የሀብት ፍላጎት ለማወዳደር ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የላይኛው ተፋሰስ ሀገራት በከፍተኛ ቦታዎች ላይ የሚገኙ እና ወንዙን የሚያመነጩ ሆነው ሳለ በታሪክ ግን አነስተኛ ተጠቃሚ ነበሩ።

ከGrade 8 Social Studies፣ ገጽ 74-83 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የአፈር ጥበቃ ዘዴዎችየማጣቀሻ ሠንጠረዥTerracing · Crop rotation · Strip cropping · +3

ዘዴ	መግለጫ
Terracing	የጎርፍ ፍጥነትን ለመቀነስ በኮረብታማ ቦታዎች ላይ ደረጃ መሰል ቅርጾችን መገንባት
Crop rotation	በእርሻ ቦታ ላይ የተለያዩ ሰብሎችን በተራ በተራ መዝራት
Strip cropping	የተለያዩ የሰብል ዓይነቶችን በተለዋዋጭ ረድፎች መዝራት
Shelter belt	በነፋስ የሚከሰትን የአፈር መሸርሸር ለመቀነስ ዛፎችን በመስመር መትከል
Afforestation	ቀደም ሲል ደን ባልነበረበት መሬት ላይ ደን ማልማት
Reforestation	የወደመ የደን አካባቢን ወደነበረበት ለመመለስ ዛፎችን መትከል

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የአፈር መሸርሸርን እና የመሬት መራቆትን ለመከላከል የሚያገለግሉ ዘዴዎችን ለመለየት ወይም ለማዛመድ ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

አፎረStation (Afforestation) ማለት ቀደም ሲል ደን ባልነበረበት ቦታ ዛፎችን መትከል ሲሆን ሪፎረStation (Reforestation) ደግሞ የጠፋን ደን መልሶ መትከል ነው።

ከGrade 8 Social Studies፣ ገጽ 74-83 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ደረቅ አየር ከምን እንደተሠራየማጣቀሻ ሠንጠረዥNitrogen (N_2) · Oxygen (O_2) · Argon (Ar) · +4

የአየር ክፍል	በደረቅ አየር ውስጥ ያለው ድርሻ	የሚታወስ ነጥብ
Nitrogen ( $\mathrm{N_{2}}$ )	78%	በደረቅ አየር ውስጥ ትልቁ ድርሻ። የተለካው ዋጋ 78.09% ነው።
Oxygen ( $\mathrm{O_{2}}$ )	21%	ሕይወት ያላቸው ነገሮች ለrespiration ይጠቀሙበታል። የተለካው ዋጋ 20.95% ነው።
Argon (Ar)	0.93%	ከrare gases ድርሻ ውስጥ ከሞላ ጎደል ሁሉንም የያዘው argon ነው።
Carbon dioxide ( $\mathrm{CO_{2}}$ )	0.04% ገደማ	አረንጓዴ ተክሎች ለphotosynthesis ይጠቀሙበታል።
Neon, helium, krypton and xenon	ሁሉም ተደምረው ከ0.01% በታች	Neon 0.0018% ገደማ፣ helium ደግሞ 0.0005% ገደማ ስለሆነ ከargon በጣም ወደኋላ ናቸው።
Water vapour	በዚህ ሠንጠረዥ ውስጥ አልተካተተም	ከቦታ ቦታና ከሰዓት ሰዓት ይለዋወጣል፦ በበረሃ ላይ ወደ 0% ይጠጋል፤ በሞቀና በእርጥብ አየር ውስጥ እስከ 4% ገደማ ይደርሳል።
Dust	ጋዝ አይደለም	አየር የሚሸከመው ደረቅ ነገር ነው፤ ስለዚህ ከጋዞቹ ጋር አይቆጠርም።

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ጥያቄው ደረቅ አየር ከምን እንደተሠራ ሲጠይቅ ወይም አየርን በሰው ልጅ ዕድሜ ውስጥ የሚተካ ታዳሽ የተፈጥሮ ሀብት ብሎ ሲጠቅስ ተጠቀምበት። መያዝ ያለብህ አራቱ አሃዞች nitrogen 78%፣ oxygen 21%፣ argon 0.93% እና carbon dioxide 0.04% ገደማ ናቸው።

ተጠንቀቁ

ተማሪዎች የምንተነፍሰው oxygen ስለሆነ ትልቁ ድርሻ የእሱ ይመስላቸዋል፤ ስለዚህ oxygen 78%፣ nitrogen 21% ብለው ይጽፋሉ። እውነታው ተገልብጦ ነው፦ ከoxygen በአራት እጥፍ ገደማ የሚበልጥ nitrogen አለ። በዚሁ ጥያቄ ውስጥ ሁለት ተጨማሪ ወጥመዶች አሉ። አሃዞቹ የተሰሉት በደረቅ አየር ይዘት (volume) ላይ ስለሆነ water vapour ቋሚ መቶኛ የለውም፤ ስሌቱ በክብደት (mass) ቢሆን ኖሮ መልሱ ይለያል፦ nitrogen 75% ገደማ፣ oxygen 23% ገደማ ይሆናል። Carbon dioxide 0.04% ነው እንጂ በአሮጌ መጻሕፍት የተጻፈው 0.03% አይደለም።

የቅድመ ዘመናዊ እና ዘመናዊ ዓለም ታሪክ

የቀዝቃዛው ጦርነት ጎራዎች እና ጥምረቶችየማጣቀሻ ሠንጠረዥየኢኮኖሚ ዕቅድ · ወታደራዊ ጥምረት · የጣልቃ ገብነት ፖሊሲ · +1

ዘርፍ	የካፒታሊስት ጎራ (በአሜሪካ የሚመራ)	የኮሚኒስት ጎራ (በሶቪየት ህብረት የሚመራ)
የኢኮኖሚ ዕቅድ	ማርሻል ፕላን (ለአውሮፓ መልሶ ማቋቋሚያ የተሰጠ እርዳታ)	CMEA (የጋራ ኢኮኖሚ ድጋፍ ምክር ቤት)
ወታደራዊ ጥምረት	ኔቶ / NATO (በ1949 የተመሰረተ)	የዋርሶ ስምምነት / Warsaw Pact (በ1955 የተመሰረተ)
የጣልቃ ገብነት ፖሊሲ	ትሩማን ዶክትሪን (ለግሪክ እና ቱርክ የተሰጠ ወታደራዊና ኢኮኖሚያዊ ድጋፍ)	በምስራቅ አውሮፓ የሳተላይት ሀገራት ተጽዕኖ ማስፋፋት
የፉክክሩ ፍጻሜ	ከ1991 በኋላ ልዕለ ኃያልነቱን ጠብቆ ቀጠለ	በግላስኖስት ተሻሽሎ በ1991 ፈረሰ

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በቀዝቃዛው ጦርነት (1945-1991) ወቅት የነበሩትን ተፎካካሪ የኢኮኖሚ ዕቅዶች፣ ወታደራዊ ቃል ኪዳኖች እና ፖሊሲዎች ለመለየት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የትሩማን ዶክትሪን በቀጥታ ለግሪክ እና ቱርክ የተዘጋጀ ሲሆን፤ የማርሻል ፕላን ግን ለመላው አውሮፓ የኢኮኖሚ ማገገሚያ የቀረበ ነው ።

ከGrade 8 Social Studies፣ ገጽ 84-119 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ዋና ዋና የአውሮፓ አሳሾችየማጣቀሻ ሠንጠረዥBartholomew Diaz · Vasco da Gama · Christopher Columbus · +2

አሳሽ	ደጋፊ ሀገር	ዋናው ጉዞ እና የተገኘው ውጤት
Bartholomew Diaz	Portugal	በ1488 ወደ ደቡብ አፍሪካ ጫፍ (ኬፕ ኦፍ ጉድ ሆፕ) ደረሰ።
Vasco da Gama	Portugal	ምስራቅ አፍሪካን ዞሮ በመጓዝ ህንድ (ካሊከት) ደረሰ።
Christopher Columbus	Spain	አትላንቲክን አቋርጦ በመጓዝ በ1492 ባህማስ ደረሰ።
Amerigo Vespucci	Portugal እና Spain	አዲሱ ዓለም እስያ ሳይሆን የተለየ አህጉር (አሜሪካ) መሆኑን አረጋገጠ።
Ferdinand Magellan	Spain	ዓለምን በሙሉ በመርከብ ለመዞር የተደረገውን የመጀመሪያ ጉዞ መራ (1519-1522)።

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በ15ኛው እና በ16ኛው ክፍለ ዘመን የተነሱትን አሳሾች፣ የተጓዙበትን መስመር እና ያገኙትን ውጤት ለመለየት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

ባርቶሎሜዎስ ዲያዝ የደረሰው የአፍሪካ ደቡባዊ ጫፍ ላይ ብቻ ሲሆን፤ ወደ ህንድ የደረሰው ግን ቫስኮ ዳ ጋማ ነው።

ከGrade 8 Social Studies፣ ገጽ 84-119 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

አፍሪካ ከ1500ዎቹ ጀምሮ

የቅኝ ግዛት አስተዳደር ዘዴዎችየማጣቀሻ ሠንጠረዥቀጥተኛ አገዛዝ (Direct Rule) · ተዘዋዋሪ አገዛዝ (Indirect Rule)

ስርዓት	ተግባሪ ኃይሎች	ዋና ፖሊሲ
ቀጥተኛ አገዛዝ (Direct Rule)	ፈረንሳይ፣ ጀርመን፣ ፖርቹጋል፣ ስፔን፣ ጣሊያን	ተገዢዎችን ወደ አውሮፓዊ ባህል መቀላቀል (ማመሳሰል) እና ቀጥተኛ ቁጥጥር
ተዘዋዋሪ አገዛዝ (Indirect Rule)	ብሪታንያ	በባህላዊ የአፍሪካ መሪዎች እና በሀገር በቀል ሕጎች አማካኝነት ማስተዳደር

መቼ እንደሚጠቀሙበት

አውሮፓውያን በአፍሪካ ውስጥ የተጠቀሙባቸውን የቅኝ ግዛት አስተዳደር ስርዓቶች ለማወዳደር ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

ብሪታንያ የተጠቀመችው ተዘዋዋሪ አገዛዝ ሲሆን፣ ፈረንሳይና ሌሎች አብዛኞቹ ኃይሎች ቀጥተኛ አገዛዝን ተጠቅመዋል።

ከGrade 8 Social Studies፣ ገጽ 120-147 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ከOAU ወደ አፍሪካ ኅብረት የተደረገ ሽግግርየማጣቀሻ ሠንጠረዥ1963 · 1999 · 2000 · +2

ዓመተ ምሕረት	ጉባኤ / ቦታ	ዋና ውጤት
1963	አዲስ አበባ፣ ኢትዮጵያ	የአፍሪካ አንድነት ድርጅት (OAU) መመስረት
1999	ሲርት፣ ሊቢያ	የአፍሪካ ኅብረትን ለማቋቋም ጥሪ ያቀረበው የሲርት አዋጅ መጽደቅ
2000	ሎሜ፣ ቶጎ	የአፍሪካ ኅብረት መስራች ሕግ (Constitutive Act) መጽደቅ
2001	ሉሳካ፣ ዛምቢያ	የኅብረቱ አተገባበር ፍኖተ ካርታ መዘጋጀት (የመጨረሻው የOAU ጉባኤ)
2002	ደርባን፣ ደቡብ አፍሪካ	የአፍሪካ ኅብረት (AU) በይፋ ሥራ መጀመር

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የአፍሪካ አንድነት ድርጅት ወደ አፍሪካ ኅብረት የተቀየረባቸውን ታሪካዊ ጉባኤዎች ቅደም ተከተል ለመለየት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የአፍሪካ ኅብረት መስራች ሕግ የፀደቀው በሎሜ (2000) ሲሆን፣ ኅብረቱ በይፋ የተመሰረተው ግን በደርባን (2002) ነው።

ከGrade 8 Social Studies፣ ገጽ 120-147 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ሦስት ማዕዘናዊ የባሪያ ንግድየማጣቀሻ ሠንጠረዥየመጀመሪያው ደረጃ · ሁለተኛው ደረጃ (መካከለኛው መተላለፊያ) · ሦስተኛው ደረጃ

ደረጃ	መስመር	የሚጓጓዙ ዕቃዎች
የመጀመሪያው ደረጃ	ከአውሮፓ ወደ አፍሪካ	የተመረቱ የፋብሪካ ዕቃዎች (ብርጭቆ፣ የጥጥ ጨርቅ፣ ጠመንጃ)
ሁለተኛው ደረጃ (መካከለኛው መተላለፊያ)	ከአፍሪካ ወደ አዲሱ ዓለም	የተያዙ ባሪያዎች
ሦስተኛው ደረጃ	ከአዲሱ ዓለም ወደ አውሮፓ	የእርሻ ሰብሎች (ስኳር፣ ቡና፣ ጥጥ፣ ትንባሆ)

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የአትላንቲክ ውቅያኖስ የባሪያ ንግድ ሦስቱን መስመሮችና የሚጓጓዙትን ሸቀጦች ለመለየት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የንግድ መስመሮቹን አያምታቱ፦ አፍሪካ የላከችው ባሪያዎችን ወደ አሜሪካ እንጂ የተመረቱ ዕቃዎችን ወደ አውሮፓ አይደለም።

ከGrade 8 Social Studies፣ ገጽ 120-147 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የኢትዮጵያ ዘመናዊ ታሪክ

በ19ኛው ክፍለ ዘመን ሉዓላዊነትን ለማስከበር የተደረጉ ዋና ዋና ውጊያዎችየማጣቀሻ ሠንጠረዥ1875 · 1876 · 1885 · +4

ዓመተ ምሕረት	የውጊያ ቦታ	የተፋላሚ ወገን	የኢትዮጵያ መሪ
1875	Gundat	Egypt	Emperor Yohannes IV
1876	Gura	Egypt	Emperor Yohannes IV
1885	Kufit	ማህዲስቶች	Ras Alula
1887	Dogali	Italy	Ras Alula
1888	Gute Dili	ማህዲስቶች	Ras Gobena
1889	Matamma	ማህዲስቶች	Emperor Yohannes IV
1896	Adwa	Italy	Emperor Menilek II

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የ19ኛውን ክፍለ ዘመን የውጭ ወራሪዎች፣ የጦር አውዶችን እና የኢትዮጵያ አዛዦችን ቅደም ተከተል ለመለየት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

አፄ ዮሐንስ 4ኛ የተሰዉት በመተማ ውጊያ ከማህዲስት ጦር ጋር ሲዋጉ እንጂ በግብፅ ወይም በኢጣሊያ ጦርነት አይደለም።

ከGrade 8 Social Studies፣ ገጽ 148-188 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ወቅታዊ ዓለም አቀፍ ጉዳዮች

የአየር ንብረት ለውጥ መንስኤዎችየማጣቀሻ ሠንጠረዥሰው ሰራሽ · ተፈጥሯዊ

የመንስኤ ዓይነት	አንቀሳቃሽ ኃይል	ተግባር እና ሂደት
ሰው ሰራሽ	Fossil fuel combustion	የከባቢ አየር ሙቀትን የሚይዙ greenhouse gases ይለቃል
ሰው ሰራሽ	Urbanization	ህንፃዎች እና asphalt የsolar radiation በመምጠጥ ከተሞችን ያሞቃሉ
ሰው ሰራሽ	Ozone layer depletion	CFCs የultraviolet rays የሚስበውን stratospheric ozone ያጠፋሉ
ተፈጥሯዊ	ውቅያኖሶች	ከፍተኛ መጠን ያለው carbon dioxide እና የሙቀት ኃይል ያከማቻሉ
ተፈጥሯዊ	ደመናዎች	የሚመጡትን solar rays ያንፀባርቃሉ እንዲሁም የሚወጣውን infrared radiation ይመጣሉ

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ለአየር ንብረት ለውጥ አስተዋጽኦ የሚያደርጉ የተፈጥሮ እና ሰው ሠራሽ መንስኤዎችን ለመለየት ይጠቀሙ።

ተጠንቀቁ

ውቅያኖሶች እና ደመናዎች የተፈጥሮ ምክንያቶች ሲሆኑ፤ የቅሪተ አካል ነዳጅ፣ ከተማ መስፋፋት እና የኦዞን መሳሳት ግን ሰው ሠራሽ ናቸው።

ከGrade 8 Social Studies፣ ከገጽ 189 ጀምሮ የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የአየር ንብረት ለውጥ ቅነሳ እና መላመድየማጣቀሻ ሠንጠረዥMitigation · Adaptation

የእርምጃ ዓይነት	ዋና ትኩረት	ምሳሌዎች
Mitigation	የgreenhouse gas ልቀትን በመቀነስ መንስኤዎቹን ያስተናግዳል	Energy efficiency, renewable energy, electric transport, carbon taxes
Adaptation	ለclimate hazards ተጋላጭነትን በመቀነስ ተጽእኖዎቹን ይቀርፋል	Secure infrastructure, landscape restoration, reforestation, disaster planning

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የአየር ንብረት እርምጃዎችን በልቀት ቅነሳ ወይም በመላመድ ስልቶች ለመመደብ ይጠቀሙ።

ተጠንቀቁ

ቅነሳ (Mitigation) የሙቀት አማቂ ጋዞችን ልቀት በመቀነስ መንስኤውን ያክማል፤ መላመድ (Adaptation) ግን የተከሰቱ ተጽዕኖዎችን ለመቋቋም የሚወሰድ እርምጃ ነው።

ከGrade 8 Social Studies፣ ከገጽ 189 ጀምሮ የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ዋና ዋና ዓለም አቀፍ የአካባቢ ችግሮችየማጣቀሻ ሠንጠረዥየአየር ብክለት · የውሃ እጥረት · የደን መጨፍጨፍ

አካባቢያዊ ችግር	ዋና ዋና መንስኤዎች	ዋና ዋና ጉዳቶች
የአየር ብክለት	የተሽከርካሪ ጭስ፣ የቅሪተ አካል ነዳጅ ማቃጠል፣ የኢንዱስትሪ ልቀቶች	የመተንፈሻ አካላት በሽታዎች፣ የአሲድ ዝናብ፣ የስነ-ምህዳር መዛባት
የውሃ እጥረት	ያልተመጣጠነ ስርጭት፣ የውሃ ብክነት፣ ብክለት፣ ደካማ አስተዳደር	የሰብል ውድመት፣ ረሃብ፣ እንደ trachoma፣ typhus፣ plague ያሉ በሽታዎች
የደን መጨፍጨፍ	የእርሻ መስፋፋት፣ መሰረተ ልማት፣ የማገዶ እንጨት ፍላጎት	የመኖሪያ አካባቢ መጥፋት፣ የተፋጠነ የአፈር መሸርሸር፣ የጎርፍ አደጋ፣ የተዛባ የውሃ ዑደት

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የአየር ብክለት፣ የውሃ እጥረት እና የደን ጭፍጨፋ መንስኤዎችን እና ተጽዕኖዎችን ለመከለስ ይጠቀሙ።

ተጠንቀቁ

የውሃ እጥረት የንፅህና ጉድለት በማስከተል ለትራኮማ፣ ለታይፈስ እና ለቸነፈር (plague) በሽታዎች ያጋልጣል።

ከGrade 8 Social Studies፣ ከገጽ 189 ጀምሮ የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ተመሳሳይ ትምህርት በሌሎች ክፍሎች

ፈተና ካለፈው ክፍል የተማሩትን መጠየቁን አያቆምም። የእነዚያ ክፍሎች ካርዶችም እዚህ አሉ።

7ኛ ክፍል17 ካርዶች

የ8ኛ ክፍል ሌሎች ትምህርቶችዎ

በዚህ ክፍል እስካሁን ካርድ ያላቸው ሌሎች ትምህርቶች በሙሉ።

ተማሪዎች የሚጠይቋቸው ጥያቄዎች

የ8ኛ ክፍል ማኅበራዊ ጥናት ካርዶች ምን ይሸፍናሉ?: ከአገር አቀፉ መጽሐፍ 7 ምዕራፎች የተወሰዱ 21 ካርዶች፦ የመሬት አካላዊ ባህሪያት፣ ህዝብ እና ማህበራዊ ኢኮኖሚያዊ እንቅስቃሴዎች፣ የተፈጥሮ ሀብቶች እና ማህበራዊ ኢኮኖሚያዊ እድገት፣ የቅድመ ዘመናዊ እና ዘመናዊ ዓለም ታሪክ፣ አፍሪካ ከ1500ዎቹ ጀምሮ፣ የኢትዮጵያ ዘመናዊ ታሪክ እና ወቅታዊ ዓለም አቀፍ ጉዳዮች። እያንዳንዱን ምዕራፍ በገጹ ላይ አንድ ካርድ በአንድ ጊዜ መውሰድ ይችላሉ።
እነዚህ ለ8ኛ ክፍል አገር አቀፍ ፈተና ይረዳሉ?: አዎ። 8ኛ ክፍል አገር አቀፍ ፈተና ይወስዳል፤ እነዚህም ፈተናው እንዲያውቋቸው የሚጠብቃቸው የማኅበራዊ ጥናት ሕጎችና ቀመሮች ናቸው። ካለፉት ዓመታት የተወሰዱ ፈተናዎችም ከእያንዳንዱ ጥያቄ ጀርባ የተሠራ መልስ ይዘው በዚሁ ድረ ገጽ በነጻ አሉ።
እነዚህ ካርዶች ከየት መጡ?: ለዚህ ክፍል ከተዘጋጀው የትምህርት ሚኒስቴር መጽሐፍ፣ ከGrade 8 Social Studies ተቀድተዋል። ከዚያም ምዕራፉን ማየት የማይችል ሁለተኛ ማጣሪያ እያንዳንዱን ቀመር፣ ቋሚ ቁጥርና የሠንጠረዥ ረድፍ እንደገና ያሰላል፤ ማጣሪያው ማረጋገጥ ያልቻለውን ሁሉ ሳያወጣ ይይዘዋል።
ይህ ነጻ ነው?: አዎ። እዚህ ያለው እያንዳንዱ ካርድ በነጻ ይነበባል፤ ለኅትመት የተዘጋጀውም ሉህ በነጻ ይወርዳል። ሁለቱም መለያ አይጠይቁም።
ይህ ለመጨረሻ ጊዜ የተረጋገጠው መቼ ነው?: 6 ሴፕቴምበር 2026። ካርዶች ምዕራፍ በምዕራፍ ይመጣሉ፤ ከእያንዳንዱ በታች ያለው መስመር ያ ካርድ ለመጨረሻ ጊዜ የተነበበበትን ቀን ይናገራል።

ያጥኑ፣ ከዚያም ራስዎን ይፈትኑ

ተማሪ እነዚህን ካርዶች ወደ መልመጃ ጥያቄዎች ይለውጣቸዋል፣ እየሠሩ ያርማቸዋል፤ ያልገባዎትንም የሚያብራራ የAI አስተማሪ አለ።

በነጻ ይጀምሩ