የ12ኛ ክፍል ፊዚክስ ካርዶች ምን ይሸፍናሉ?

ከአገር አቀፉ መጽሐፍ 5 ምዕራፎች የተወሰዱ 28 ካርዶች፦ ፍሉይድ ሜካኒክስ፣ ኤሌክትሮማግኔቲዝም፣ የኤሌክትሮኒክስ መሠረታዊያን እና ሌሎች 2። እያንዳንዱን ምዕራፍ በገጹ ላይ አንድ ካርድ በአንድ ጊዜ መውሰድ ይችላሉ።

እነዚህ ለ12ኛ ክፍል አገር አቀፍ ፈተና ይረዳሉ?

አዎ። 12ኛ ክፍል አገር አቀፍ ፈተና ይወስዳል፤ እነዚህም ፈተናው እንዲያውቋቸው የሚጠብቃቸው የፊዚክስ ሕጎችና ቀመሮች ናቸው። ካለፉት ዓመታት የተወሰዱ ፈተናዎችም ከእያንዳንዱ ጥያቄ ጀርባ የተሠራ መልስ ይዘው በዚሁ ድረ ገጽ በነጻ አሉ።

እነዚህ ካርዶች ከየት መጡ?

ለዚህ ክፍል ከተዘጋጀው የትምህርት ሚኒስቴር መጽሐፍ፣ ከGrade 12 Physics ተቀድተዋል። ከዚያም ምዕራፉን ማየት የማይችል ሁለተኛ ማጣሪያ እያንዳንዱን ቀመር፣ ቋሚ ቁጥርና የሠንጠረዥ ረድፍ እንደገና ያሰላል፤ ማጣሪያው ማረጋገጥ ያልቻለውን ሁሉ ሳያወጣ ይይዘዋል።

ይህ ነጻ ነው?

አዎ። እዚህ ያለው እያንዳንዱ ካርድ በነጻ ይነበባል፤ ለኅትመት የተዘጋጀውም ሉህ በነጻ ይወርዳል። ሁለቱም መለያ አይጠይቁም።

ይህ ለመጨረሻ ጊዜ የተረጋገጠው መቼ ነው?

30 ኦገስት 2026። ካርዶች ምዕራፍ በምዕራፍ ይመጣሉ፤ ከእያንዳንዱ በታች ያለው መስመር ያ ካርድ ለመጨረሻ ጊዜ የተነበበበትን ቀን ይናገራል።

ነጻ አጭር ማስታወሻዎች እና የማጠናከሪያ ካርዶች

የ12ኛ ክፍል ፊዚክስ

የ12ኛ ክፍል ፊዚክስ በተማሪ ላይ 28 የማጠናከሪያ ካርዶች አሉት፤ በአገር አቀፍ ሥርዓተ ትምህርቱ ምዕራፎች ተደራጅተዋል። እያንዳንዱ ካርድ ሕጉ መቼ እንደሚሠራ፣ በውስጡ ያለው እያንዳንዱ ምልክት ምን እንደሚወክልና ተማሪዎች በብዛት የሚሳሳቱበትን ነጥብ ይገልጻል። በነጻ ይነበባሉ፤ መለያም አይጠይቁም።

28
ካርዶች: 5
ምዕራፎች: 16
ቀመሮች: 10
የማጣቀሻ ሠንጠረዦች: Grade 12 Physics
መጽሐፍ: ነጻ
ዋጋ: 30 ኦገስት 2026
የመጨረሻ ማረጋገጫ

ሉሁን አውርድ

ሁሉም28ቀመር16የማጣቀሻ ሠንጠረዥ10የተለመደ ስህተት2

ትምህርቱን በሙሉ የሚሸፍን

የሜካኒካል መጠኖች ልኬትየማጣቀሻ ሠንጠረዥArea · Volume · Density · +20

መጠን	አገላለጽ	ልኬት	የSI መለኪያ
Area	$l \times b$	$[\mathrm{L^{2}}]$	$\mathrm{m^{2}}$
Volume	$l \times b \times h$	$[\mathrm{L^{3}}]$	$\mathrm{m^{3}}$
Density	$m \div V$	$[\mathrm{M\,L^{-3}}]$	$\mathrm{kg\,m^{-3}}$
Velocity	$s \div t$	$[\mathrm{L\,T^{-1}}]$	$\mathrm{m\,s^{-1}}$
Acceleration	$\Delta v \div t$	$[\mathrm{L\,T^{-2}}]$	$\mathrm{m\,s^{-2}}$
Force	$m \times a$	$[\mathrm{M\,L\,T^{-2}}]$	$\mathrm{N}$
Momentum	$m \times v$	$[\mathrm{M\,L\,T^{-1}}]$	$\mathrm{kg\,m\,s^{-1}}$
Impulse	$F \times t$	$[\mathrm{M\,L\,T^{-1}}]$	$\mathrm{N\,s}$
Work and energy	$F \times d$	$[\mathrm{M\,L^{2}\,T^{-2}}]$	$\mathrm{J}$
Power	$W \div t$	$[\mathrm{M\,L^{2}\,T^{-3}}]$	$\mathrm{W}$
Pressure and stress	$F \div A$	$[\mathrm{M\,L^{-1}\,T^{-2}}]$	$\mathrm{Pa}$
Young's modulus	$\sigma \div \epsilon$	$[\mathrm{M\,L^{-1}\,T^{-2}}]$	$\mathrm{Pa}$
Surface tension	$F \div l$	$[\mathrm{M\,T^{-2}}]$	$\mathrm{N\,m^{-1}}$
Coefficient of viscosity	$F \div (A \times \Delta v / \Delta x)$	$[\mathrm{M\,L^{-1}\,T^{-1}}]$	$\mathrm{Pa\,s}$
Angular displacement	$s \div r$	$[\mathrm{M^{0}L^{0}T^{0}}]$	$\mathrm{rad}$
Angular velocity	$\theta \div t$	$[\mathrm{T^{-1}}]$	$\mathrm{rad\,s^{-1}}$
Angular acceleration	$\omega \div t$	$[\mathrm{T^{-2}}]$	$\mathrm{rad\,s^{-2}}$
Torque	$F \times r$	$[\mathrm{M\,L^{2}\,T^{-2}}]$	$\mathrm{N\,m}$
Moment of inertia	$m \times r^{2}$	$[\mathrm{M\,L^{2}}]$	$\mathrm{kg\,m^{2}}$
Angular momentum	$I \times \omega$	$[\mathrm{M\,L^{2}\,T^{-1}}]$	$\mathrm{kg\,m^{2}\,s^{-1}}$
Gravitational constant	$Fr^{2} \div m_{1}m_{2}$	$[\mathrm{M^{-1}\,L^{3}\,T^{-2}}]$	$\mathrm{N\,m^{2}\,kg^{-2}}$
Spring constant	$F \div x$	$[\mathrm{M\,T^{-2}}]$	$\mathrm{N\,m^{-1}}$
Strain	$\Delta l \div l$	$[\mathrm{M^{0}L^{0}T^{0}}]$	none

መቼ እንደሚጠቀሙበት

አንድን ቀመር ከመቀበልዎ በፊት ለመፈተሽ ይህን ሠንጠረዥ ይጠቀሙ። ትክክለኛ የፊዚክስ ቀመር ሁለቱም ጎኖች ሁልጊዜ አንድ ዓይነት ልኬት አላቸው፤ ስለዚህ ልዩነት ካለ ስህተት መኖሩን ገና ሳይፈልጉት ያሳውቅዎታል።

ተጠንቀቁ

ልኬቱ መመሳሰሉ ብቻ ቀመሩን ትክክል አያደርገውም። የልኬት ትንተና የጎደለ ግማሽ፣ የተረሳ 2π ወይም የተሳሳተ ምልክት ማየት አይችልም፤ ምክንያቱም ቁጥሮች ራሳቸው ልኬት የላቸውም። ስህተትን ያጋልጣል እንጂ ትክክለኛነትን አያረጋግጥም።

የሙቀት መጠኖች ልኬትየማጣቀሻ ሠንጠረዥHeat and internal energy · Temperature · Specific heat capacity · +6

መጠን	አገላለጽ	ልኬት	የSI መለኪያ
Heat and internal energy	$F \times d$	$[\mathrm{M\,L^{2}\,T^{-2}}]$	$\mathrm{J}$
Temperature	—	$[\Theta]$	$\mathrm{K}$
Specific heat capacity	$Q \div (m\,\Delta T)$	$[\mathrm{L^{2}\,T^{-2}\,\Theta^{-1}}]$	$\mathrm{J\,kg^{-1}\,K^{-1}}$
Latent heat	$Q \div m$	$[\mathrm{L^{2}\,T^{-2}}]$	$\mathrm{J\,kg^{-1}}$
Thermal conductivity	$QL \div (A\,\Delta T\,t)$	$[\mathrm{M\,L\,T^{-3}\,\Theta^{-1}}]$	$\mathrm{W\,m^{-1}\,K^{-1}}$
Entropy	$Q \div T$	$[\mathrm{M\,L^{2}\,T^{-2}\,\Theta^{-1}}]$	$\mathrm{J\,K^{-1}}$
Universal gas constant	$PV \div nT$	$[\mathrm{M\,L^{2}\,T^{-2}\,\Theta^{-1}\,N^{-1}}]$	$\mathrm{J\,mol^{-1}\,K^{-1}}$
Boltzmann constant	$R \div N_{A}$	$[\mathrm{M\,L^{2}\,T^{-2}\,\Theta^{-1}}]$	$\mathrm{J\,K^{-1}}$
Coefficient of linear expansion	$\Delta L \div (L\,\Delta T)$	$[\Theta^{-1}]$	$\mathrm{K^{-1}}$

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በቀመር ውስጥ ሙቀት በተጠቀሰ ቁጥር ይህን ይመልከቱ። Θ የራሱ የሆነ መሠረታዊ ልኬት ነው፤ እሱን መርሳት በአእምሮ ትክክል መስሎ የታየ ስሌት በወረቀት ላይ የሚሳሳትበት ዋነኛው መንገድ ነው።

ተጠንቀቁ

የተወሰነ የሙቀት አቅም የክብደት ልኬት የለውም፤ የሙቀት አቅም ግን አለው። አንዱ በኪሎግራም ሲሆን ሌላው ለጠቅላላው ነገር ነው፤ ስለዚህ መቀያየራቸው መልሱን በክብደቱ ልክ ይለውጠዋል።

የኤሌክትሪክ መጠኖች ልኬትየማጣቀሻ ሠንጠረዥElectric current · Electric charge · Potential difference · +10

መጠን	አገላለጽ	ልኬት	የSI መለኪያ
Electric current	—	$[\mathrm{I}]$	$\mathrm{A}$
Electric charge	$I \times t$	$[\mathrm{I\,T}]$	$\mathrm{C}$
Potential difference	$W \div q$	$[\mathrm{M\,L^{2}\,T^{-3}\,I^{-1}}]$	$\mathrm{V}$
Resistance	$V \div I$	$[\mathrm{M\,L^{2}\,T^{-3}\,I^{-2}}]$	$\Omega$
Resistivity	$RA \div l$	$[\mathrm{M\,L^{3}\,T^{-3}\,I^{-2}}]$	$\Omega\,\mathrm{m}$
Conductance	$1 \div R$	$[\mathrm{M^{-1}\,L^{-2}\,T^{3}\,I^{2}}]$	$\mathrm{S}$
Capacitance	$q \div V$	$[\mathrm{M^{-1}\,L^{-2}\,T^{4}\,I^{2}}]$	$\mathrm{F}$
Electric field	$F \div q$	$[\mathrm{M\,L\,T^{-3}\,I^{-1}}]$	$\mathrm{N\,C^{-1}}$
Permittivity of free space	$q^{2} \div (4\pi F r^{2})$	$[\mathrm{M^{-1}\,L^{-3}\,T^{4}\,I^{2}}]$	$\mathrm{F\,m^{-1}}$
Magnetic flux	$V \times t$	$[\mathrm{M\,L^{2}\,T^{-2}\,I^{-1}}]$	$\mathrm{Wb}$
Magnetic flux density	$\Phi \div A$	$[\mathrm{M\,T^{-2}\,I^{-1}}]$	$\mathrm{T}$
Inductance	$\Phi \div I$	$[\mathrm{M\,L^{2}\,T^{-2}\,I^{-2}}]$	$\mathrm{H}$
Permeability of free space	$2\pi r B \div I$	$[\mathrm{M\,L\,T^{-2}\,I^{-2}}]$	$\mathrm{H\,m^{-1}}$

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በዚህ ዝርዝር ውስጥ ያለው እያንዳንዱ የኤሌክትሪክ ልኬት ከጅረት የተገነባ ነው፤ ምክንያቱም መሠረታዊው መጠን ጅረት እንጂ ቻርጅ አይደለም። መጀመሪያ ቻርጅን እንደ ጅረት × ጊዜ ያውጡ፤ የተቀረው በቃል ሳይያዝ ይከተላል።

ተጠንቀቁ

ተቃውሞና የተቃውሞ ባሕርይ በአንድ የርዝመት ኃይል ይለያያሉ፤ ተማሪዎችም አቅጣጫውን የሚገለብጡት እዚህ ጋር ነው። የተቃውሞ ባሕርይ የቁሱ ባሕርይ ሆኖ በሽቦው ቅርጽ ፈጽሞ አይለወጥም፤ ተቃውሞ ግን የዚያ የተለየ ሽቦ ባሕርይ ነው።

የሞገድና የዘመናዊ ፊዚክስ መጠኖች ልኬትየማጣቀሻ ሠንጠረዥFrequency · Wavelength · Wave number · +4

መጠን	አገላለጽ	ልኬት	የSI መለኪያ
Frequency	$1 \div T$	$[\mathrm{T^{-1}}]$	$\mathrm{Hz}$
Wavelength	—	$[\mathrm{L}]$	$\mathrm{m}$
Wave number	$1 \div \lambda$	$[\mathrm{L^{-1}}]$	$\mathrm{m^{-1}}$
Intensity	$P \div A$	$[\mathrm{M\,T^{-3}}]$	$\mathrm{W\,m^{-2}}$
Planck's constant	$E \div f$	$[\mathrm{M\,L^{2}\,T^{-1}}]$	$\mathrm{J\,s}$
Work function	$h f_{0}$	$[\mathrm{M\,L^{2}\,T^{-2}}]$	$\mathrm{J}$
Decay constant	$1 \div t$	$[\mathrm{T^{-1}}]$	$\mathrm{s^{-1}}$

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ከአራቱ ካርዶች አጭሩ ይህ ሲሆን በመግቢያ ፈተና ጥያቄዎች ላይ በብዛት የሚመጣውም እሱ ነው፤ ምክንያቱም የፕላንክ ቋሚና የማዞሪያ ኃይለ ግፊት $[\mathrm{M\,L^{2}\,T^{-1}}]$ የተባለውን ተመሳሳይ ልኬት ይጋራሉ፤ ፈታኞችም ለምን ብለው መጠየቅ ይወዳሉ።

ተጠንቀቁ

ድግግሞሽም ሆነ የማዞሪያ ፍጥነት $[\mathrm{T^{-1}}]$ ሆነው ይወጣሉ፤ የመበስበስ ቋሚም እንዲሁ። ልኬት እነዚህን ሦስቱን መለየት አይችልም፤ ይህም ዘዴው ለምን እንደሚያገለግል ጠቃሚ ማስታወሻ ነው።

ምዕራፍ 1

የግልጽ ብሩህነት የተገልባጭ ስኩዌር ህግቀመር

b \propto \frac{L}{d^2}

b \propto \frac{L}{d^2}

$b$: የሚታይ ብሩህነት $W\,m^{-2}$
$L$: እውነተኛ ብሩህነት ወይም ሉሚኖሲቲ $W$
$d$: እስከ ሥነ ፈለክ አካል ያለው ርቀት $m$

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የአንድን የሰማይ አካል ግልጽ ብሩህነት ከትክክለኛ ብሩህነቱ እና ከርቀቱ ጋር ለማዛመድ ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

ግልጽ ብሩህነት የሚቀንሰው በርቀት ስኩዌር ተገልባጭ እንጂ በርቀት ቀጥተኛ ተመን አይደለም።

ከGrade 12 Physics፣ ገጽ 2-24 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የክሩዝ እና ባሊስቲክ ሚሳኤል ንጽጽርየማጣቀሻ ሠንጠረዥCruise missile · Ballistic missile

የሚሳኤል አይነት	የግፊት ዘዴ	የበረራ አቅጣጫ	ገዢው የፊዚክስ ህግ
Cruise missile	በበረራው በሙሉ Jet-propelled የሆነ	ቁጥጥር የሚደረግበት path	Conservation of momentum
Ballistic missile	በመጀመሪያው phase ብቻ Rocket-powered የሆነ	Arc trajectory	Newtonian mechanics እና gravity

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በክሩዝ እና ባሊስቲክ ሚሳኤሎች የበረራ ምዕራፍ እና የግፊት አይነት መካከል ያለውን ልዩነት ለማነጻጸር ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

ባሊስቲክ ሚሳኤሎች በሙሉ የበረራ ጉዟቸው ሳይሆን በመነሻ ምዕራፍ ላይ ብቻ በሮኬት ይገፋሉ።

ከGrade 12 Physics፣ ገጽ 2-24 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የራዳር ርቀት ቀመርቀመር

R = \frac{c t}{2}

R = \frac{c t}{2}

$R$: እስከ ዒላማው ያለው ርቀት $m$
$c$: የብርሃን ፍጥነት $m\,s^{-1}$
$t$: የመሄድና የመመለስ ጉዞ ጊዜ $s$

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ራዳር የላከው የሬዲዮ ሞገድ ዒላማውን መትቶ እስኪመለስ የወሰደውን ጊዜ ተጠቅመው ርቀቱን ለማስላት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የተሰጠውን ጊዜ ለ 2 ማካፈል እንዳይረሱ። የሚለካው ጊዜ t የምልክቱ የደርሶ መልስ ጊዜ ነው።

ከGrade 12 Physics፣ ገጽ 2-24 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የአልትራሳውንድ ምስል ክፍሎችየማጣቀሻ ሠንጠረዥAnechoic · Hypoechoic · Hyperechoic

መጠሪያ	የምስል መልክ	የድምፅ ነጸብራቅ	የሰውነት ክፍል
Anechoic	ጥቁር	ምንም ድምፅ አይንጸባረቅም	ፈሳሽ የተሞሉ የሰውነት ክፍሎች
Hypoechoic	ደማቅ ግራጫ	አነስተኛ የድምፅ ነጸብራቆች	ለስላሳ የሰውነት ቲሹዎች
Hyperechoic	ፈካ ያለ ግራጫ	በርካታ የድምፅ ነጸብራቆች	ጥቅጥቅ ያሉ መዋቅሮች

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በህክምና አልትራሳውንድ ማሳያ ላይ የሚታዩትን የተለያዩ የጥላ ቀለማት ለመለየት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

አኔኮይክ (anechoic) ቦታዎች ጥቁር የሚታዩት ፈሳሾች ድምፅ ስለማያንጸባርቁ እንጂ ድምፁ ስለታገደ አይደለም።

ከGrade 12 Physics፣ ገጽ 2-24 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ምዕራፍ 2

Kepler Third Law and Orbital Periodቀመር

\frac{T^2}{r^3} = \frac{4\pi^2}{G M}

\frac{T^2}{r^3} = \frac{4\pi^2}{G M}

$T$: የዙረት ጊዜ $s$
$r$: የዙረት ራዲየስ $m$
$G$: የአጽናፈ ዓለማዊ ስበት ቋሚ $N\,m^2\,kg^{-2}$
$M$: የማዕከላዊ አካል መጠነ ቁስ $kg$

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የፕላኔት ወይም ሳተላይት orbital period ከ orbital radius ጋር ያለውን ዝምድና ለማስላት ይጠቀሙ።

ተጠንቀቁ

በቀመሩ ውስጥ ያለው mass M ፕላኔቱ የሚዞረውን የማዕከላዊ አካል mass እንጂ የሳተላይቱን mass አይወክልም።

ከGrade 12 Physics፣ ገጽ 25-68 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

Newton Law of Universal Gravitationቀመር

F_g = \frac{G m_1 m_2}{r^2}

F_g = \frac{G m_1 m_2}{r^2}

$F_g$: የስበት ኃይል $N$
$G$: የአጽናፈ ዓለማዊ ስበት ቋሚ $N\,m^2\,kg^{-2}$
$m_1$: የመጀመሪያው አካል መጠነ ቁስ $kg$
$m_2$: የሁለተኛው አካል መጠነ ቁስ $kg$
$r$: በመጠነ ቁስ ማዕከላት መካከል ያለው ርቀት $m$

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በማናቸውም ሁለት ግዝፈት ባላቸው አካላት መካከል ያለውን የስበት ስበት ኃይል ለማስላት ይጠቀሙ።

ተጠንቀቁ

ርቀቱ r የሚለካው ከሁለቱ አካላት ማዕከላት መካከል እንጂ ከገጻቸው መካከል አይደለም።

ከGrade 12 Physics፣ ገጽ 25-68 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

Projectile Motion Rangeቀመር

R = \frac{v_0^2 \sin 2\theta}{g}

R = \frac{v_0^2 \sin 2\theta}{g}

$R$: አግድም ርቀት $m$
$v_0$: የመጀመሪያ ፍጥነት $m\,s^{-1}$
$\theta$: የማስወንጨፊያ ማዕዘን $rad$
$g$: በስበት ምክንያት የሚፈጠር ፍጥንጥነት $m\,s^{-2}$

መቼ እንደሚጠቀሙበት

አንድ projectile ከተነሳበት እና ካረፈበት አግድም ወለል እኩል ከፍታ ላይ ሲሆን horizontal range ለማስላት ይጠቀሙ።

ተጠንቀቁ

ይህ ቀመር የሚሰራው መነሻ እና ማረፊያ ከፍታዎች ፍጹም እኩል ሲሆኑ ብቻ ነው፤ ልዩነት ካላቸው አይሰራም።

ከGrade 12 Physics፣ ገጽ 25-68 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

Rotational Kinematics Analogyየማጣቀሻ ሠንጠረዥv_f = v_0 + a t · Δs = v_0 t + 1/2 a t^2 · v_f^2 = v_0^2 + 2 a Δs · +1

Linear motion	Rotational motion
$v_f = v_0 + a t$	$\omega_f = \omega_0 + \alpha t$
$\Delta s = v_0 t + \frac{1}{2} a t^2$	$\Delta\theta = \omega_0 t + \frac{1}{2}\alpha t^2$
$v_f^2 = v_0^2 + 2 a \Delta s$	$\omega_f^2 = \omega_0^2 + 2\alpha \Delta\theta$
$\Delta s = \frac{v_0 + v_f}{2} t$	$\Delta\theta = \frac{\omega_0 + \omega_f}{2} t$

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ቋሚ angular acceleration ላላቸው የ rotational motion ጥያቄዎች ከ linear kinematics ጋር በማነጻጸር ለመፍታት ይጠቀሙ።

ተጠንቀቁ

ወደ ቀመሮቹ ከማስገባትዎ በፊት angular displacement በ radians መገለጹን ያረጋግጡ፤ በ revolutions ወይም degrees እንዳይተዉ።

ከGrade 12 Physics፣ ገጽ 25-68 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

Torque and Angular Accelerationቀመር

\tau = I \alpha

\tau = I \alpha

$\tau$: የተጣራ ቶርክ $N\,m$
$I$: የኢነርሺያ ሞመንት $kg\,m^2$
$\alpha$: የማዕዘናዊ ፍጥንጥነት $rad\,s^{-2}$

መቼ እንደሚጠቀሙበት

አንድ ዙሪያውን በሚሽከረከር አካል ላይ ያለውን net torque ከ moment of inertia እና angular acceleration ጋር ለማገናኘት ይጠቀሙ።

ተጠንቀቁ

የ angular acceleration አሃድ ሁልጊዜ rad/s^2 መሆን አለበት፤ በ rev/s^2 እንዳይሰላ ይጠንቀቁ።

ከGrade 12 Physics፣ ገጽ 25-68 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ፍሉይድ ሜካኒክስ

Absolute and Gauge Pressure Relationቀመር

P_{\text{abs}} = P_{\text{atm}} + P_{\text{gage}}

P_{\text{abs}} = P_{\text{atm}} + P_{\text{gage}}

$P_{\text{abs}}$: ፍጹም ግፊት $Pa$
$P_{\text{atm}}$: የአካባቢው atmospheric pressure $Pa$
$P_{\text{gage}}$: የጌጅ ግፊት $Pa$

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የመለኪያ መሳሪያ ንባብን (gauge pressure) እና ከፍፁም ባዶ ቦታ አንጻር ያለውን absolute pressure እርስ በእርስ ለመቀየር ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የ pressure መለኪያ መሳሪያዎች ከባቢ አየር ላይ ዜሮ ያነባሉ። ideal gas equation ላይ ስሌት ሲሰሩ gauge pressure ላይ P_atm ሳይደምሩ እንዳይተኩ።

ከGrade 12 Physics፣ ገጽ 69-117 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

Archimedes Principle for Buoyant Forceቀመር

F_B = \rho_{\text{fluid}} g V_{\text{disp}}

F_B = \rho_{\text{fluid}} g V_{\text{disp}}

$F_B$: የመንሳፈፍ ኃይል $N$
$\rho_{\text{fluid}}$: የፈሳሹ density $kg\,m^{-3}$
$g$: በስበት ምክንያት የሚፈጠር ፍጥንጥነት $m\,s^{-2}$
$V_{\text{disp}}$: የተፈናቀለው ፈሳሽ volume $m^3$

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በፈሳሽ ውስጥ በከፊልም ሆነ ሙሉ በሙሉ በሰመጠ አካል ላይ ወደ ላይ የሚገፋውን buoyant force ለማስላት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የ buoyant force ስሌት ላይ የፈሳሹን density እንጂ የነገሩን density እንዳይጠቀሙ ይጠንቀቁ።

ከGrade 12 Physics፣ ገጽ 69-117 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

Floating Fraction of an Objectቀመር

\frac{V_{\text{disp}}}{V_{\text{obj}}} = \frac{\rho_{\text{obj}}}{\rho_{\text{fluid}}}

\frac{V_{\text{disp}}}{V_{\text{obj}}} = \frac{\rho_{\text{obj}}}{\rho_{\text{fluid}}}

$V_{\text{disp}}$: ፈሳሽ ውስጥ የሰመጠው volume $m^3$
$V_{\text{obj}}$: የእቃው አጠቃላይ volume $m^3$
$\rho_{\text{obj}}$: የሚንሳፈፈው ነገር density $kg\,m^{-3}$
$\rho_{\text{fluid}}$: የፈሳሹ density $kg\,m^{-3}$

መቼ እንደሚጠቀሙበት

አንድ የሚንሳፈፍ አካል ከፈሳሹ ወለል በታች ምን ያህል fraction ወይም percentage እንደሰመጠ ለማስላት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

ይህ ቀመር የሚያገለግለው የሚንሳፈፉ አካላት ላይ ብቻ ነው፤ የነገሩ density ከፈሳሹ density ማነስ አለበት።

ከGrade 12 Physics፣ ገጽ 69-117 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

Pascal Principle in Hydraulic Systemsቀመር

\frac{F_1}{A_1} = \frac{F_2}{A_2}

\frac{F_1}{A_1} = \frac{F_2}{A_2}

$F_1$: በመጀመሪያው piston ላይ ያረፈ force $N$
$A_1$: የመጀመሪያው piston cross-sectional area $m^2$
$F_2$: በሁለተኛው piston ላይ የሚፈጠር force $N$
$A_2$: የሁለተኛው piston cross-sectional area $m^2$

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የተዘጋ ፈሳሽ ጫናን በእኩል በሚያስተላልፍባቸው እንደ hydraulic lift እና hydraulic brake ባሉ መሳሪያዎች ውስጥ force ወይም area ለማስላት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

ስሌት ከመጀመርዎ በፊት A_1 እና A_2 በተመሳሳይ unit መሆናቸውን ያረጋግጡ። diameter ከተሰጠ area ከ diameter squared ጋር ተመጣጣኝ መሆኑን ያስታውሱ።

ከGrade 12 Physics፣ ገጽ 69-117 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

Variation of Pressure with Depthቀመር

P = P_0 + \rho g h

P = P_0 + \rho g h

$P$: depth h ላይ ያለ absolute pressure $Pa$
$P_0$: የፈሳሹ surface ላይ ያለ pressure $Pa$
$\rho$: የፈሳሹ density $kg\,m^{-3}$
$g$: በስበት ምክንያት የሚፈጠር ፍጥንጥነት $m\,s^{-2}$
$h$: ከፈሳሹ ወለል በታች ያለው depth $m$

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የማይንቀሳቀስ ፈሳሽ ወለል ስር በተወሰነ ጥልቀት ላይ ያለውን ጠቅላላ hydrostatic pressure ለማስላት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የተጠየቀው absolute pressure ከሆነ የከባቢ አየር ጫና P_0 መጨመርን አይርሱ። gauge pressure ከተጠየቀ ግን P_0 አይካተትም።

ከGrade 12 Physics፣ ገጽ 69-117 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ኤሌክትሮማግኔቲዝም

የFaraday የኢንደክሽን ህግቀመር

\varepsilon = -N \frac{\Delta\Phi_B}{\Delta t}

\varepsilon = -N \frac{\Delta\Phi_B}{\Delta t}

$\varepsilon$: የተፈጠረ የኤሌክትሮሞቲቭ ኃይል $\text{V}$
$N$: በኮይል ውስጥ ያሉ የዙሮች ብዛት $1$
$\Delta\Phi_B$: የማግኔቲክ ፍላክስ ለውጥ $\text{Wb}$
$\Delta t$: የጊዜ ለውጥ $\text{s}$

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በሚለዋወጥ magnetic flux ምክንያት በኮይል ውስጥ የሚፈጠረውን induced electromotive force ለማስላት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

አሉታዊ ምልክቱ የLenz ህግን ያሳያል፤ ይህም induced emf የflux ለውጡን እንደሚቃወም ያሳያል።

ከGrade 12 Physics፣ ገጽ 118-142 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የቀጥተኛ ሽቦ magnetic fieldቀመር

B = \frac{\mu_0 I}{2\pi r}

B = \frac{\mu_0 I}{2\pi r}

$B$: ማግኔቲክ መስክ $\text{T}$
$\mu_0$: የነፃ ቦታ ፐርሚአቢሊቲ $\text{T}\cdot\text{m}\cdot\text{A}^{-1}$
$I$: የኤሌክትሪክ ፍሰት $\text{A}$
$r$: ከሽቦው ያለው ርቀት $\text{m}$

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የኤሌክትሪክ current ከሚሸከም ረጅም ቀጥተኛ ሽቦ በተወሰነ ርቀት ላይ ያለውን የmagnetic field መጠን ለማስላት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

ርቀት r በሜትር እንጂ በሴንቲሜትር ወይም በሚሊሜትር መሆን የለበትም።

ከGrade 12 Physics፣ ገጽ 118-142 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

Magnetic Fluxቀመር

\Phi_B = B A \cos\theta

\Phi_B = B A \cos\theta

$\Phi_B$: ማግኔቲክ ፍላክስ $\text{Wb}$
$B$: ማግኔቲክ መስክ $\text{T}$
$A$: ስፋት $\text{m}^2$
$\theta$: በማግኔቲክ መስክ እና ለስፋቱ ኖርማል በሆነው መስመር መካከል ያለው ማዕዘን $\text{degrees}$

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በmagnetic field ውስጥ በተቀመጠ ወለል ውስጥ የሚያልፈውን ጠቅላላ magnetic flux ለማስላት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

አንግል theta የሚለካው በmagnetic field እና በarea normal መካከል እንጂ በገጹ ወለል እና በfieldዱ መካከል አይደለም።

ከGrade 12 Physics፣ ገጽ 118-142 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

በMagnetic Flux ስሌት ውስጥ የወለል አንግል ስህተትየተለመደ ስህተት

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ጥያቄው በmagnetic field እና በሉፑ ወለል መካከል ያለውን አንግል ሲሰጥ ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

ጥያቄው ከገጹ ወለል ጋር ያለውን አንግል ከሰጠ፣ በflux ቀመር ውስጥ ለtheta ለመጠቀም 90 ሲቀነስ የተሰጠውን አንግል ማስላት አለብዎት።

ከGrade 12 Physics፣ ገጽ 118-142 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የTransformer የዙር ጥምርታቀመር

\frac{N_p}{N_s} = \frac{V_p}{V_s}

\frac{N_p}{N_s} = \frac{V_p}{V_s}

$N_p$: የመጀመሪያ ደረጃ ኮይል ዙሮች $1$
$N_s$: የሁለተኛ ደረጃ ኮይል ዙሮች $1$
$V_p$: የመጀመሪያ ደረጃ ቮልቴጅ $\text{V}$
$V_s$: የሁለተኛ ደረጃ ቮልቴጅ $\text{V}$

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በአማካኝ ተለዋዋጭ current ትራንስፎርመር ውስጥ primary እና secondary ቮልቴጆችን ከዙር ብዛት ጋር ለማዛመድ ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

ትራንስፎርመሮች የሚሰሩት በalternating current ብቻ ሲሆን direct current ቮልቴጅን መጨመር ወይም መቀነስ አይችሉም።

ከGrade 12 Physics፣ ገጽ 118-142 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የኤሌክትሮኒክስ መሠረታዊያን

የኤክስትሪንሲክ ሴሚኮንዳክተር ዓይነቶችየማጣቀሻ ሠንጠረዥN-type · P-type

ዓይነት	የዶፓንት ምድብ	የዶፓንት ምሳሌዎች	አብላጫ አስተላላፊ	አናሳ አስተላላፊ
N-type	Group V (pentavalent)	As, P, Sb, Bi	Electrons	Holes
P-type	Group III (trivalent)	B, Al, Ga, In	Holes	Electrons

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በ N-type እና P-type ሴሚኮንዳክተሮች፣ ቆሻሻዎቻቸው እና የቻርጅ አስተላላፊዎቻቸው መካከል ያለውን ልዩነት ለመለየት ይጠቀሙ።

ተጠንቀቁ

አንዱ ተሸካሚ ከሌላው በቁጥር ቢበልጥም ዶፕ የተደረጉ ሴሚኮንዳክተሮች በአጠቃላይ የኤሌክትሪክ ገለልተኛ ናቸው።

ከGrade 12 Physics፣ ከገጽ 143 ጀምሮ የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የሎጂክ ጌቶች ማጠቃለያየማጣቀሻ ሠንጠረዥOR · AND · NOT · +2

ጌት	የሎጂክ ተግባር	ውጤት 1 የሚሆነው	ሁለንተናዊ ጌት
OR	መደመር: $y = A + B$	ቢያንስ አንድ input 1 ሲሆን	አይደለም
AND	ማባዛት: $y = A \cdot B$	ሁሉም inputs 1 ሲሆኑ	አይደለም
NOT	Inversion: ነጠላ input	Input 0 ሲሆን	አይደለም
NOR	Inverted OR	ሁሉም inputs 0 ሲሆኑ	አዎ
NAND	Inverted AND	ቢያንስ አንድ input 0 ሲሆን	አዎ

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ለዲጂታል ሎጂክ ሰርክዩቶች የቡሊያን ሎጂክ ተግባራትን እና ውጤቶችን ለማስላት ይጠቀሙ።

ተጠንቀቁ

በቡሊያን ሎጂክ ድምር 1 + 1 እኩል ይሆናል 1 እንጂ 2 አይደለም፤ ይህም እውነት ወይም እውነት ማለት ነው።

ከGrade 12 Physics፣ ከገጽ 143 ጀምሮ የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የትራንዚስተር ባያሲንግ ሁኔታየተለመደ ስህተት

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ለትክክለኛ የማጉላት ተግባር በትራንዚስተር ጃንክሽኖች ላይ የሚያስፈልጉ የባያስ ቮልቴጅ ፖላሪቲዎችን ሲወስኑ ይጠቀሙ።

ተጠንቀቁ

የኤሚተር ቤዝ ጃንክሽን ፎርዋርድ ባያስ መሆን አለበት፤ የኮሌክተር ቤዝ ጃንክሽን ደግሞ ሪቨርስ ባያስ መሆን አለበት፤ ሁለቱንም ፎርዋርድ ባያስ ማድረግ ስህተት ነው።

ከGrade 12 Physics፣ ከገጽ 143 ጀምሮ የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የትራንዚስተር ከረንት እና የከረንት ግኝትቀመር

\beta = \frac{I_C}{I_B},\quad I_E = I_B + I_C

\beta = \frac{I_C}{I_B},\quad I_E = I_B + I_C

$\beta$: የከረንት ግኝት $dimensionless$
$I_C$: የኮሌክተር ከረንት $A$
$I_B$: የቤዝ ከረንት $A$
$I_E$: የኤሚተር ከረንት $A$

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በባይፖላር ጃንክሽን ትራንዚስተር ውስጥ የተርሚናል ከረንቶችን ወይም የጋራ ኤሚተር ከረንት ማጉላትን ለማስላት ይጠቀሙ።

ተጠንቀቁ

የቤዝ ከረንት በማይክሮአምፒየር የሚሰጥ ሲሆን የኮሌክተር እና የኤሚተር ከረንት ግን በሚሊአምፒየር ነው፤ ከማስላትዎ በፊት ሁሉንም ወደ አምፒየር ይቀይሩ።

ከGrade 12 Physics፣ ከገጽ 143 ጀምሮ የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የትራንዚስተር ክፍሎች ንጽጽርየማጣቀሻ ሠንጠረዥEmitter · Base · Collector

ክፍል	የዶፒንግ መጠን	አካላዊ መጠን	ተግባር
Emitter	በከፍተኛ መጠን doped የተደረገ	መካከለኛ መጠን	የ charge carriers ያቀርባል
Base	በትንሹ doped የተደረገ	በጣም ቀጭን	Carriers ወደ collector ያስተላልፋል
Collector	በመጠኑ doped የተደረገ	ትልቁ መጠን	የ charge carriers ይሰበስባል

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በባይፖላር ጃንክሽን ትራንዚስተር ውስጥ ያሉትን የሦስቱን ክፍሎች የዶፒንግ መጠን፣ አካላዊ ስፋት እና ተግባር ለማነጻጸር ይጠቀሙ።

ተጠንቀቁ

ቤዝ በጣም ቀጭን እና በጣም አነስተኛ ዶፒንግ ያለው ሲሆን ኮሌክተር ደግሞ በአካላዊ መጠኑ ትልቁ ነው።

ከGrade 12 Physics፣ ከገጽ 143 ጀምሮ የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

እነዚህ ቀመሮች የሚያገለግሉባቸው ፈተናዎች

ካለፉት ዓመታት የተወሰዱ እውነተኛ የአገር አቀፍ ፈተና ጥያቄዎች፣ ለእያንዳንዱ የተሠራ መልስ አላቸው።

ያለፉ ፈተናዎችን ክፈት

ተመሳሳይ ትምህርት በሌሎች ክፍሎች

ፈተና ካለፈው ክፍል የተማሩትን መጠየቁን አያቆምም። የእነዚያ ክፍሎች ካርዶችም እዚህ አሉ።

የ12ኛ ክፍል ሌሎች ትምህርቶችዎ

በዚህ ክፍል እስካሁን ካርድ ያላቸው ሌሎች ትምህርቶች በሙሉ።

ተማሪዎች የሚጠይቋቸው ጥያቄዎች

የ12ኛ ክፍል ፊዚክስ ካርዶች ምን ይሸፍናሉ?: ከአገር አቀፉ መጽሐፍ 5 ምዕራፎች የተወሰዱ 28 ካርዶች፦ ፍሉይድ ሜካኒክስ፣ ኤሌክትሮማግኔቲዝም፣ የኤሌክትሮኒክስ መሠረታዊያን እና ሌሎች 2። እያንዳንዱን ምዕራፍ በገጹ ላይ አንድ ካርድ በአንድ ጊዜ መውሰድ ይችላሉ።
እነዚህ ለ12ኛ ክፍል አገር አቀፍ ፈተና ይረዳሉ?: አዎ። 12ኛ ክፍል አገር አቀፍ ፈተና ይወስዳል፤ እነዚህም ፈተናው እንዲያውቋቸው የሚጠብቃቸው የፊዚክስ ሕጎችና ቀመሮች ናቸው። ካለፉት ዓመታት የተወሰዱ ፈተናዎችም ከእያንዳንዱ ጥያቄ ጀርባ የተሠራ መልስ ይዘው በዚሁ ድረ ገጽ በነጻ አሉ።
እነዚህ ካርዶች ከየት መጡ?: ለዚህ ክፍል ከተዘጋጀው የትምህርት ሚኒስቴር መጽሐፍ፣ ከGrade 12 Physics ተቀድተዋል። ከዚያም ምዕራፉን ማየት የማይችል ሁለተኛ ማጣሪያ እያንዳንዱን ቀመር፣ ቋሚ ቁጥርና የሠንጠረዥ ረድፍ እንደገና ያሰላል፤ ማጣሪያው ማረጋገጥ ያልቻለውን ሁሉ ሳያወጣ ይይዘዋል።
ይህ ነጻ ነው?: አዎ። እዚህ ያለው እያንዳንዱ ካርድ በነጻ ይነበባል፤ ለኅትመት የተዘጋጀውም ሉህ በነጻ ይወርዳል። ሁለቱም መለያ አይጠይቁም።
ይህ ለመጨረሻ ጊዜ የተረጋገጠው መቼ ነው?: 30 ኦገስት 2026። ካርዶች ምዕራፍ በምዕራፍ ይመጣሉ፤ ከእያንዳንዱ በታች ያለው መስመር ያ ካርድ ለመጨረሻ ጊዜ የተነበበበትን ቀን ይናገራል።

ያጥኑ፣ ከዚያም ራስዎን ይፈትኑ

ተማሪ እነዚህን ካርዶች ወደ መልመጃ ጥያቄዎች ይለውጣቸዋል፣ እየሠሩ ያርማቸዋል፤ ያልገባዎትንም የሚያብራራ የAI አስተማሪ አለ።

በነጻ ይጀምሩ