የ9ኛ ክፍል ታሪክ ካርዶች ምን ይሸፍናሉ?

ከአገር አቀፉ መጽሐፍ 9 ምዕራፎች የተወሰዱ 24 ካርዶች፦ የታሪክ ትምህርት እና የሰው ልጅ ዝግመተ ለውጥ፣ ጥንታዊ የዓለም ስልጣኔዎች እስከ 500 ዓ.ም ድረስ፣ አፍሪካ እና የውጭው ዓለም ከ1500 እስከ 1880ዎቹ፣ መንግስታት፣ ግዛቶች እና የህዝብ እንቅስቃሴዎች፣ ፖለቲካዊ፣ ማህበራዊ እና ኢኮኖሚያዊ ሂደቶች በኢትዮጵያ እና ሌሎች 4። እያንዳንዱን ምዕራፍ በገጹ ላይ አንድ ካርድ በአንድ ጊዜ መውሰድ ይችላሉ።

በ9ኛ ክፍል አገር አቀፍ ፈተና አለ?

የለም። ኢትዮጵያ አገር አቀፍ ፈተና የምትሰጠው በ6ኛ፣ በ8ኛና በ12ኛ ክፍል ብቻ ነው። እነዚህ ካርዶች ለትምህርት ቤትዎ ፈተናዎች፣ እንዲሁም ከጥቂት ዓመታት በኋላ ለሚመጣው አገር አቀፍ ፈተና ናቸው።

እነዚህ ካርዶች ከየት መጡ?

ለዚህ ክፍል ከተዘጋጀው የትምህርት ሚኒስቴር መጽሐፍ፣ ከGrade 9 History ተቀድተዋል። ከዚያም ምዕራፉን ማየት የማይችል ሁለተኛ ማጣሪያ እያንዳንዱን ቀመር፣ ቋሚ ቁጥርና የሠንጠረዥ ረድፍ እንደገና ያሰላል፤ ማጣሪያው ማረጋገጥ ያልቻለውን ሁሉ ሳያወጣ ይይዘዋል።

ይህ ነጻ ነው?

አዎ። እዚህ ያለው እያንዳንዱ ካርድ በነጻ ይነበባል፤ ለኅትመት የተዘጋጀውም ሉህ በነጻ ይወርዳል። ሁለቱም መለያ አይጠይቁም።

ይህ ለመጨረሻ ጊዜ የተረጋገጠው መቼ ነው?

30 ኦገስት 2026። ካርዶች ምዕራፍ በምዕራፍ ይመጣሉ፤ ከእያንዳንዱ በታች ያለው መስመር ያ ካርድ ለመጨረሻ ጊዜ የተነበበበትን ቀን ይናገራል።

ነጻ አጭር ማስታወሻዎች እና የማጠናከሪያ ካርዶች

የ9ኛ ክፍል ታሪክ

የ9ኛ ክፍል ታሪክ በተማሪ ላይ 24 የማጠናከሪያ ካርዶች አሉት፤ በአገር አቀፍ ሥርዓተ ትምህርቱ ምዕራፎች ተደራጅተዋል። እያንዳንዱ ካርድ ሕጉ መቼ እንደሚሠራ፣ በውስጡ ያለው እያንዳንዱ ምልክት ምን እንደሚወክልና ተማሪዎች በብዛት የሚሳሳቱበትን ነጥብ ይገልጻል። በነጻ ይነበባሉ፤ መለያም አይጠይቁም።

24
ካርዶች: 9
ምዕራፎች: 23
የማጣቀሻ ሠንጠረዦች: Grade 9 History
መጽሐፍ: ነጻ
ዋጋ: 30 ኦገስት 2026
የመጨረሻ ማረጋገጫ

ሁሉም24የማጣቀሻ ሠንጠረዥ23የተለመደ ስህተት1

የታሪክ ትምህርት እና የሰው ልጅ ዝግመተ ለውጥ

የታሪክ ምንጮች ምደባየማጣቀሻ ሠንጠረዥየመጀመሪያ ደረጃ ምንጮች (Primary Sources) · የሁለተኛ ደረጃ ምንጮች (Secondary Sources) · የአፍ ታሪክ (Oral Traditions)

የምንጭ ዓይነት	ትርጓሜ	ምሳሌዎች
የመጀመሪያ ደረጃ ምንጮች (Primary Sources)	ጥናት ከሚደረግበት ክስተት ጋር በአንድ ዘመን የተፈጠሩ ዋና/ኦሪጅናል ቁሳቁሶች	ሀውልቶች፣ ቅሪተ አካላት (fossils)፣ ሳንቲሞች፣ የድንጋይ ላይ ጽሑፎች (inscriptions)፣ የብራና ጽሑፎች (manuscripts)፣ ዜና መዋዕሎች (chronicles)፣ የግል ማስታወሻዎች (diaries)፣ የፍርድ ቤት መዝገቦች
የሁለተኛ ደረጃ ምንጮች (Secondary Sources)	ከመጀመሪያ ደረጃ ምንጮች የተገኙ ሁለተኛ ወገን ዘገባዎች ወይም መረጃዎች	የታሪክ መማሪያ መጽሐፍት (History textbooks)፣ የማመሳከሪያ መጽሐፍት (reference books)፣ የሕይወት ታሪኮች (biographies)፣ ጽሑፎች (articles)፣ ታሪካዊ ፊልሞች
የአፍ ታሪክ (Oral Traditions)	ከትውልድ ወደ ትውልድ በአፍ የሚተላለፉ ታሪካዊ መረጃዎች	የአፍ ታሪኮች፣ ተረቶች (folk tales)፣ የዓይን እማኞች መረጃዎች (እንደ መረጃ ሰጪዎቹ ባህሪ የሚመደቡ)

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ታሪካዊ ማስረጃዎችን በሚመዝኑበት ጊዜ የመጀመሪያ ደረጃ፣ ሁለተኛ ደረጃ እና የቃል ምንጮችን ለመለየት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የቃል መረጃ እንደ መረጃ ሰጪው ሁኔታ (ክስተቱን በአካል ያየ ወይም ከትውልድ የተላለፈለት) የመጀመሪያ ወይም ሁለተኛ ደረጃ ምንጭ ሊሆን ይችላል።

ከGrade 9 History፣ ገጽ 2-22 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የሆሚኒድ እና የሰው ልጅ የዝግመተ ለውጥ ቅደም ተከተልየማጣቀሻ ሠንጠረዥSahelanthropus tchadensis · Ardipithecus ramidus · Australopithecus afarensis · +3

ዝርያ	ዕድሜ / የተገኘበት ቦታ	መለዮ ባህሪያት
Sahelanthropus tchadensis	ከ 7 እስከ 6 ሚሊዮን ዓመታት በፊት (Chad)	በ Africa ውስጥ የሚታወቅ እጅግ ጥንታዊው early hominid fossil
Ardipithecus ramidus	ከ 4.4 ሚሊዮን ዓመታት በፊት (Aramis, Afar)	በ Ethiopia የተገኘ ቀደምተኛ hominid
Australopithecus afarensis	ከ 3.18 ሚሊዮን ዓመታት በፊት (Hadar, Afar)	Lucy (Dinkinesh)፣ ቀጥ ብሎ በሁለት እግሩ የሚራመድ bipedal ቅድመ አያት
Homo habilis	እጅግ ጥንታዊው የ Homo species (Omo Valley, Ethiopia)	Handy human፣ የጥንት መሣሪያ ሠሪ
Homo erectus	ከ 2 እስከ 1 ሚሊዮን ዓመታት በፊት (Omo, Melka Kunture)	Upright human፣ እሳትን የተጠቀመ፣ ከ Africa ውጭ የተሰደደ የመጀመሪያው
Homo sapiens sapiens	ከ 40,000 ዓመታት በፊት ገደማ	Modern human፣ ትልቅ አንጎል፣ ውስብስብ አስተሳሰብ፣ ቋንቋ እና ባህል ያለው

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የቅድመ አያቶቻችንን የዝግመተ ለውጥ ቅደም ተከተል፣ በኢትዮጵያ ያሉ የቅሪተ አካል ቦታዎችን እና መለያ ባህሪያትን ለመለየት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

እሳትን የተቆጣጠረ እና ከአፍሪካ ወደ አውሮፓና እስያ የተሰደደው የመጀመሪያው ዝርያ ሆሞ ኢሬክተስ ነው።

ከGrade 9 History፣ ገጽ 2-22 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የድንጋይ ዘመን ደረጃዎችየማጣቀሻ ሠንጠረዥPaleolithic (Old Stone Age) · Mesolithic (Middle Stone Age) · Neolithic (New Stone Age)

ወቅት	የጊዜ ወሰን	ዋና ዋና ባህሪያት እና ግኝቶች
Paleolithic (Old Stone Age)	ከ 2.6 million እስከ 300,000 years ago	ያልተሞረዱ የድንጋይ መሳሪያዎች (hand axes)፣ የዋሻ መጠለያ፣ የእሳት ግኝት፣ የቋንቋ መጀመር
Mesolithic (Middle Stone Age)	ከ 300,000 እስከ 45,000 years ago	የሽግግር ዘመን፣ በመጠኑ የተሻሻሉ እና ይበልጥ ተስማሚ የሆኑ የድንጋይ መሳሪያዎች
Neolithic (New Stone Age)	ከ 8,000 BC እስከ 4,000 BC	Agricultural revolution፣ የዕፅዋትና የእንስሳት domestication፣ ቋሚ አኗኗር (sedentary life)፣ pottery

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የድንጋይ ዘመን ቅደም ተከተሎችን፣ የጊዜ ርዝማኔን እና ቴክኖሎጂያዊ ለውጦችን ለማነጻጸር ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የኒዮሊቲክ አብዮት የሚያመለክተው ወደ ስልታዊ የምግብ አምራችነት እና ቋሚ አኗኗር መሸጋገርን እንጂ የመሳሪያዎችን መሳል ብቻ አይደለም።

ከGrade 9 History፣ ገጽ 2-22 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ጥንታዊ የዓለም ስልጣኔዎች እስከ 500 ዓ.ም ድረስ

የጥንታዊ ሥልጣኔዎች እና የጽሕፈት ሥርዓቶችየማጣቀሻ ሠንጠረዥEgypt · Mesopotamia (Sumer) · China · +2

ሥልጣኔ	ክልል ወይም ወንዝ	የጽሕፈት ሥርዓት	ዋና ዋና አስተዋጽኦዎች
Egypt	Nile Valley	Hieroglyphics	Papyrus, pyramids, mummification, ህክምና
Mesopotamia (Sumer)	Tigris and Euphrates	Cuneiform	Ziggurats, ማረሻ, potter wheel, bronze
China	Hwang Ho (Yellow River)	Logographic	Great Wall, የbronze እቃዎች, ፍልስፍና
Maya	Central America	የረቀቁ glyphs	ትክክለኛ ዓመታዊ calendar, astronomy, የኖራ ድንጋይ pyramids
Aztecs	Valley of Mexico	Pictographic	Tenochtitlan, ግብርና, የእጅ ጥበባት

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ጥንታዊ ሥልጣኔዎችን ከነበሩበት ወንዞች ወይም አካባቢዎች፣ ከጽሕፈት ሥርዓቶቻቸው እና ከፈጠራዎቻቸው ጋር ለማዛመድ ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

ኩኒፎርም (የሜሶጶጣሚያ)፣ ሃይሮግሊፊክስ (የግብጽ) እና ሎጎግራፊክ (የቻይና) የጽሕፈት ሥርዓቶችን አያምታቱ።

ከGrade 9 History፣ ገጽ 23-40 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የሮማ ሪፐብሊክ እና የሮማ ኢምፓየር ንጽጽርየማጣቀሻ ሠንጠረዥየአስፈፃሚ ኃላፊ · ዋናው የሕግ አውጪ አካል · የአስተዳደር ባህሪ · +1

ባህሪ	የሮማ ሪፐብሊክ (ከ509 ቅ.ክ እስከ 27 ቅ.ክ)	የሮማ ኢምፓየር (ከ27 ቅ.ክ እስከ 476 ዓ.ም)
የአስፈፃሚ ኃላፊ	ለ 1 ዓመት የሚያገለግሉ ሁለት የተመረጡ Consuls	አንድ Emperor
ዋናው የሕግ አውጪ አካል	Senate (Senators በዕድሜ ልክ የሚያገለግሉ)	በአንድ ሰው የሚመራ Autocratic አገዛዝ
የአስተዳደር ባህሪ	Democratic ማህበረሰብ	Autocracy (በአንድ ሰው ብቻ የሚመራ)
ጦርነት እና ሰላም	ሁልጊዜ ማለት ይቻላል የጦርነት ሁኔታ	የመጀመሪያዎቹ 200 ዓመታት በአንጻራዊነት ሰላማዊ ነበሩ

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በሮማ ሪፐብሊክ እና በሮማ ኢምፓየር የአስተዳደር መዋቅር እንዲሁም ባህሪያት መካከል ያለውን ልዩነት ለመመለስ ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

በሮማ ሪፐብሊክ ውስጥ ቆንስላዎች የሚያገለግሉት ለአንድ ዓመት ብቻ ሲሆን፣ ሴናተሮች ግን ዕድሜ ልካቸውን ያገለግሉ ነበር።

ከGrade 9 History፣ ገጽ 23-40 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የክርስትና ታሪክ እና የቤተክርስቲያን ክፍፍል ቅደም ተከተልየማጣቀሻ ሠንጠረዥከ 54 እስከ 68 AD · 313 AD · 392 AD · +2

ዘመን ወይም ዓመተ ምሕረት	ታሪካዊ ክስተት
ከ 54 እስከ 68 AD	የ Nero የግዛት ዘመን: የ Roman መንግስት ክርስቲያኖችን ማሳደድ ጀመረ።
313 AD	Emperor Constantine የ Edict of Milan አወጀ: የሃይማኖት መቻቻል ተፈቀደ።
392 AD	Emperor Theodosius ክርስትናን የ Rome ይፋዊ የመንግስት ሃይማኖት አድርጎ ተቀበለ።
1054 AD	ታላቁ መከፋፈል (Great split) ተከሰተ: ወደ Roman Catholic Church እና Greek Orthodox Church ተከፋፈለ።
1517 AD	የ Reformation ንቅናቄ ተጀመረ: ምዕራባዊ ክርስትናን ወደ Catholic እና Protestant ከፈለ።

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የክርስትና ሃይማኖት በሮም መንግሥት ሕጋዊ ስለመሆኑ፣ የመንግሥት ሃይማኖት ስለመደረጉ እና ስለተከፈለባቸው ዋና ዋና ዓመታት ሲጠየቁ ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

በ313 ዓ.ም በቆስጠንጢኖስ የታወጀውን የሃይማኖት ነጻነት (ኤዲክት ኦፍ ሚላን) እና በ392 ዓ.ም በቴዎዶስዮስ ክርስትና ይፋዊ የመንግሥት ሃይማኖት መደረጉን አያምታቱ።

ከGrade 9 History፣ ገጽ 23-40 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ምዕራፍ 3

የጥንት መንግሥታት እና ሥርወ-መንግሥታት እስከ 13ኛው መቶ ክፍለ ዘመንየማጣቀሻ ሠንጠረዥPunt · Yeha · Damat · +5

መንግሥት ወይም ሥርወ-መንግሥት	ዘመን ወይም የስልጣኔ ማማ	ዋና ከተማ ወይም ማዕከል	ዋና ታሪካዊ መገለጫ
Punt	3rd millennium BC	Red Sea እና Indian Ocean የባህር ዳርቻዎች	ወርቅ፣ የዝሆን ጥርስ እና ከረቤ ወደ ጥንታዊት Egypt ይልክ ነበር
Yeha	c. 1000 BC (zenith 750 እስከ 500 BC)	ከAksum በስተሰሜን ምስራቅ	እጅግ ጥንታዊው pre-Aksumite ማዕከል፣ ጽሑፎች ያሉበት የድንጋይ ቤተ መቅደስ ገንብቷል
Damat	c. 5th century BC	ከAksum በስተደቡብ	ገዢዎቹ Mukarib የተባለውን የSouth Arabian ማዕረግ ይጠቀሙ ነበር፣ የAdulis ወደብን ተጠቅመዋል
Aksumite Kingdom	c. 1st century AD እስከ 10th century AD	Aksum	ሳንቲሞችን ቀርጿል፣ የGe'ez ፊደል፣ ግዙፍ ሀውልቶች፣ c. 330 AD ክርስትናን ተቀብሏል
Sultanate of Shewa	896 AD እስከ 1285 AD	ከAwash River በስተምስራቅ ያለው ቆላማ ቦታ	በጣም የቀደመው የሙስሊም sultanate፣ በMakhzumite dynasty የተመሰረተ
Zagwe Dynasty	c. 1150 AD እስከ 1270 AD	Adefa (Roha / Lalibela)	የAgaw ገዢ ቤተሰብ፣ አስራ አንድ monolithic ከአለት የተፈለፈሉ አብያተ ክርስቲያናትን ገንብቷል
Restored Solomonic Dynasty	1270 AD ጀምሮ	የAmhara / Shewa ከፍተኛ ቦታዎች	Yekuno Amlak Yetbarekን አሸንፏል፣ ከDil Naod የተገኘ የዘር ሐረግ እንዳለው ተናግሯል
Sultanate of Ifat	1285 AD ጀምሮ	ከShewa በስተደቡብ	በUmar Walasma የተመሰረተ፣ Shewaን የጠቀለለ እና የZeila የንግድ መስመርን የተቆጣጠረ

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ከአክሱም በፊት የነበሩ፣ የአክሱም፣ የዛጉዌ እና የሙስሊም ሱልጣኔቶችን የዘመን ቅደም ተከተልና ዋና ዋና ክስተቶች ለማጥናት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የዛጉዌ ሥርወ-መንግሥት መመሥረት የፖለቲካ ሥልጣን ሽግግር እንጂ አዲስ መንግሥት እንዳልሆነ ያስታውሱ።

ከGrade 9 History፣ ገጽ 41-65 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ዋና ዋና ሃይማኖቶች እና አጀማመራቸውየማጣቀሻ ሠንጠረዥየሀገር በቀል ሃይማኖቶች (Indigenous Religions) · Judaism · Christianity · +1

ሃይማኖት	የተጀመረበት / የገባበት ጊዜ	ቁልፍ ግለሰቦች ወይም መግቢያዎች	ዋና ታሪካዊ ሁኔታ
የሀገር በቀል ሃይማኖቶች (Indigenous Religions)	የጥንት ዘመን	የአካባቢው መንፈሳዊ መሪዎች: Qallu እና Qallitti	እንደ Waqa ባለ የበላይ አምላክ እና እንደ Ayyana ባሉ መናፍስት ማመን፣ syncretism ያሳያል
Judaism	የጥንት ዘመን	በBete-Israel ማህበረሰብ ይተገበር የነበረ	ከLake Tana በስተሰሜን (Dembiya, Semen, Wegera) ይተገበር ነበር፣ Old Testament እና Ge'ez ይጠቀማል
Christianity	በግምት 330 AD	Frumentius (Abuna Salama) እና King Ezana	የAksum ይፋዊ የሀገር ሃይማኖት፣ በ5ኛው ክፍለ ዘመን መገባደጃ በNine Saints የተስፋፋ
Islam	615 AD (First Hijra)	King Armah Ella Seham (Al-Nejash)	መግቢያዎች: Red Sea, Zeila እና Indian Ocean፣ በንግድ መስመሮች አማካኝነት ወደ ሀገር ውስጥ የተስፋፋ

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የባህላዊ፣ የአይሁድ፣ የክርስትና እና የእስልምና ሃይማኖቶች ወደ ኢትዮጵያ የገቡበትን ዘመን፣ መንገዶች እና ቁልፍ ታሪኮች ለመገምገም ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

እስልምና ወደ ኢትዮጵያ የገባው በጦርነት ሳይሆን በሰላማዊ መንገድና በንግድ መስመሮች በኩል ነው። ንጉሥ አርማህ በ615 ዓ.ም ጥገኝነት በመስጠቱ ምክንያት አክሱም ከጂሃድ ነጻ ተደርጋለች።

ከGrade 9 History፣ ገጽ 41-65 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ምዕራፍ 4

የመካከለኛው እና የቅድመ ዘመናዊው ዘመን ቁልፍ ክስተቶችየማጣቀሻ ሠንጠረዥ622 AD · 1054 AD · 1071 AD · +3

ዓመተ ምሕረት	ክስተት	ታሪካዊ ፋይዳ
622 AD	Hejira (ከMecca ወደ Medina)	የIslamic calendar መጀመሪያ
1054 AD	Great Schism	Orthodox Church በይፋ ከRoman Catholic Church ተለየች
1071 AD	Battle of Manzikert	Byzantine Empire Asia Minorን ለSeljuk Turks አጣች
1453 AD	Fall of Constantinople	Ottomans የByzantine ዋና ከተማን ተቆጣጥረው ስሟን Istanbul ብለው ሰየሟት
1571 AD	Battle of Lepanto	የEuropean የባህር ኃይሎች የOttomanን መስፋፋት በEurope አስቆሙ
1648 AD	Peace of Westphalia	በGermany ውስጥ የነበረውን Thirty Years War አበቃ

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የባይዛንታይን፣ የእስልምና፣ የኦቶማን እና የአውሮፓ ታሪካዊ ክስተቶችን ቅደም ተከተልና ፋይዳ ለመመለስ ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

ኦቶማኖች ቁስጥንጥንያን የተቆጣጠሩት በ1453 ሲሆን፣ በ1571 የተካሄደው የሌፓንቶ ጦርነት ግን የኦቶማን የባህር ኃይል በአውሮፓ መስፋፋትን አስቆመ።

ከGrade 9 History፣ ገጽ 66-84 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የታላላቅ ግኝቶች ዘመን ቁልፍ የባህር ጉዞዎችየማጣቀሻ ሠንጠረዥChristopher Columbus · Vasco da Gama · Ferdinand Magellan

አሳሽ	ስፖንሰር ያደረገች አገር	ዓመተ ምሕረት	ዋና ውጤት
Christopher Columbus	Spain	1492	America (the New World) ደረሰ
Vasco da Gama	Portugal	1498	ወደ India እና Far East የሚወስደውን የባህር መስመር አገኘ
Ferdinand Magellan	Spain	1519-1522	የመጀመሪያው የዓለም circumnavigation

መቼ እንደሚጠቀሙበት

አሳሾችን ከደገፏቸው አገራት፣ ከዓመተ ምሕረታቸው እና ካገኟቸው ግዛቶች ጋር ለማዛመድ ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

ክሪስቶፈር ኮለምበስ ጣሊያናዊ ቢሆንም የተጓዘው በስፔን ስም ሲሆን፣ አዲስ አህጉር መድረሱን ሳያውቅ ነው የሞተው።

ከGrade 9 History፣ ገጽ 66-84 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የተሃድሶ እና የመልሶ ተሃድሶ መሪዎችየማጣቀሻ ሠንጠረዥMartin Luther · Jean Calvin · John Knox · +2

መሪ	አካባቢ	ንቅናቄ ወይም ቤተ ክርስቲያን
Martin Luther	Germany	የ Protestant Reformation አስጀመረ (1517)
Jean Calvin	Switzerland እና France	Calvinism (የፈረንሳይ ተከታዮች Huguenots ይባላሉ)
John Knox	Scotland	Presbyterian Church (1560)
King Henry VIII	England	Anglican Church
Ignatius Loyola	Spain	Society of Jesus (Jesuits, Catholic Counter-Reformation)

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የፕሮቴስታንት ንቅናቄ መሪዎችን፣ ተፅዕኖ ያሳደሩባቸውን አገራት እና የካቶሊክ መልሶ ተሃድሶ ተቋማትን ለመለየት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የፈረንሳይ ካልቪኒስቶችን (ሂውጋኖቶች) ከስኮትላንድ ካልቪኒስቶች (ፕሪስባይቴሪያኖች) ጋር አያምታቱ።

ከGrade 9 History፣ ገጽ 66-84 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ምዕራፍ 5

አራቱ የአፍሪካ ታላላቅ የቋንቋ ቤተሰቦችየማጣቀሻ ሠንጠረዥNiger-Congo (Congo-Kordofanian) · Afro-Asiatic · Nilo-Saharan · +1

ታላቅ የቋንቋ ቤተሰብ	ዋና ዋና ንዑሳን ቅርንጫፎች	መልክዓ ምድራዊ ክልል እና ዋና መገለጫዎች
Niger-Congo (Congo-Kordofanian)	Niger-Congo, Kordofanian (Bantu ቅርንጫፍ እንደ Kiswahili ያሉ ከ450 በላይ ቋንቋዎችን ያካትታል)	ትልቁ የተናጋሪዎች ቁጥር: West Africa እና ከሰሃራ በታች ያለ Bantu Africa: Kordofanian በ Nuba hills ውስጥ
Afro-Asiatic	Berber, Chadic, Coptic (Ancient Egyptian), Cushitic, Omotic, Semitic	ሁለተኛው ትልቁ: North Africa, Sahara, Horn of Africa, Lake Chad: Omotic በ Ethiopia ውስጥ ብቻ ይነገራል
Nilo-Saharan	Chari-Nile, Songhay, Saharan, Meban, Koman, Fur	በተናጋሪዎች ብዛት ሦስተኛው ትልቁ: በ north-central እና eastern Africa ተሰራጭቶ የሚገኝ
Khoisan	Khoikhoi, San	በ clicking ድምፆች የሚታወቅ: በ Kalahari Desert እና ዙሪያዋ ይነገራል (Botswana, Namibia, South Africa)

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የአፍሪካ ቋንቋዎችን ምደባ፣ ቅርንጫፎችና መልክዓ ምድራዊ ሥርጭት ለመለየት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የኦሞቲክ ቋንቋ ከኢትዮጵያ ውጭ አይነገርም፤ የሚነገረው በኢትዮጵያ ብቻ ነው። ስዋሂሊ የናይጀር-ኮንጎ (ባንቱ) ቅርንጫፍ እንጂ የአፍሮ-እስያ አይደለም።

ከGrade 9 History፣ ገጽ 85-104 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የመካከለኛው ዘመን የምዕራብ አፍሪካ መንግሥታትየማጣቀሻ ሠንጠረዥGhana (ከ 4ኛው ክፍለ ዘመን እስከ 1076 AD) · Mali (ከ 1235 እስከ 15ኛው ክፍለ ዘመን) · Songhai (ከ 14ኛው ክፍለ ዘመን እስከ 1591) · +2

ግዛት ወይም መንግሥት	መሥራቾች / ታዋቂ ገዢዎች	ዋና ከተማ እና የኢኮኖሚ መሠረት	የውድቀት መንስኤ
Ghana (ከ 4ኛው ክፍለ ዘመን እስከ 1076 AD)	የ Soninke ህዝቦች	Kumbi Saleh: የ trans-Saharan የወርቅ እና የጨው ንግድ	በ 1076 በ Almoravids ተወረረች እና ተያዘች
Mali (ከ 1235 እስከ 15ኛው ክፍለ ዘመን)	Sundiata Keita, Mansa Musa (የነገሰበት ከ 1312 እስከ 1337)	Timbuktu: የ Islamic ትምህርት ማዕከል እና የ trans-Saharan ንግድ	ውጤታማ ያልሆነ አመራር እና በ Tuareg የተሰነዘሩ የውጭ ጥቃቶች
Songhai (ከ 14ኛው ክፍለ ዘመን እስከ 1591)	የ Songhai ህዝቦች (ነገስታቱ በ 11ኛው ክፍለ ዘመን እስልምናን ተቀበሉ)	Gao: የ trans-Saharan ንግድ እና የደን ወርቅ	በ 1591 በ Battle of Tondibi የጦር መሳሪያዎችን በመጠቀም የተካሄደ የ Moroccan ወረራ
Kanem-Bornu	የሙስሊም ገዢ dynasty	የሳር ምድር የንግድ መስመሮች: ግብር እና ለ caravans ጥበቃ ማድረግ	የንግድ መስመሮች ከውስጥ አገር መስመሮች ወደ Atlantic የባህር ዳርቻ ተቀየሩ
Hausa States (ከ 1000 እስከ 1200 AD)	አርብቶ አደሮች እና አርሶ አደሮች (Kano, Katsina, Zazzau)	የታጠረችው Kano: ግብርና, የእጅ ጥበብ ስራዎች, ቆዳ, ጨርቃጨርቅ, ንግድ	ቀስ በቀስ የመጡ የፖለቲካ ለውጦች እና የቀጠናዊ የስልጣን ሽኩቻዎች

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የምዕራብ አፍሪካ የንግድ መንግሥታትን የዘመን ቅደም ተከተል፣ ዋና ከተሞች፣ የኢኮኖሚ መሠረትና የውድቀት ምክንያቶች ለማነጻጸር ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የሶንግሃይ መንግሥት የወደቀው በ1591 በቶንዲቢ ጦርነት በሞሮኮ ጦር ሲሆን ጋና ግን በ1076 በአልሞራቪዶች ወረራ ወደቀች።

ከGrade 9 History፣ ገጽ 85-104 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

አፍሪካ እና የውጭው ዓለም ከ1500 እስከ 1880ዎቹ

የአትላንቲክ ውቅያኖስ የባሪያ ንግድ ደረጃዎችየማጣቀሻ ሠንጠረዥየባህር ላይ ዘራፊዎች የባሪያ ንግድ (Piratic Slave Trade) · ሞኖፖሊያዊ የባሪያ ንግድ (Monopolistic Slave Trade) · ነፃ ንግድ (Free Trade)

ደረጃ	ወቅት	ዋና ዋና ባህሪያት
የባህር ላይ ዘራፊዎች የባሪያ ንግድ (Piratic Slave Trade)	ከ 15ኛው ክፍለ ዘመን እስከ 1580ዎቹ	የግል ነጋዴዎች፣ ጀብደኞች እና የባህር ላይ ዘራፊዎች
ሞኖፖሊያዊ የባሪያ ንግድ (Monopolistic Slave Trade)	ከ 1580ዎቹ እስከ 1690ዎቹ	በመንግስት የሚደገፉ ቻርተርድ ሞኖፖሊ ኩባንያዎች፣ Triangular Trade
ነፃ ንግድ (Free Trade)	ከ 1690ዎቹ ጀምሮ	በግል ነጋዴዎች እና በሞኖፖሊ ኩባንያዎች መካከል የተደረገ ከፍተኛ ውድድር

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ይህን ሰንጠረዥ የትራንስ አትላንቲክ የባሪያ ንግድ የተካሄደባቸውን ሦስት ደረጃዎች፡ የጊዜ ወሰን እና ዋና ተዋንያንን ለመለየት ተጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የነጻ ንግድ (Free Trade) ምዕራፍን ከህጋዊ ንግድ (Legitimate trade) ጋር እንዳታምታቱ። የነጻ ንግድ ምዕራፍ ራሱ የባሪያ ንግድ አንዱ ክፍል ነው።

ከGrade 9 History፣ ገጽ 105-120 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

በደቡብ አፍሪካ የነበሩ ቅኝ ገዢዎች ግጭቶች እና እንቅስቃሴዎችየማጣቀሻ ሠንጠረዥየ Khoi-Dutch ጦርነቶች · የ Xhosa Frontier ጦርነቶች · The Great Trek

ክስተት	ወቅት	ዋነኛ መንስኤዎች እና ውጤቶች
የ Khoi-Dutch ጦርነቶች	1659 እና ከ 1673 እስከ 1677	Dutch በ Khoisan የግጦሽ መሬት ላይ መስፋፋት; የ Khoisan ነፃነት ማጣት
የ Xhosa Frontier ጦርነቶች	ከ 1779 እስከ 1870 ዎቹ	ለም በሆነው የ Zuurveld የግጦሽ ግዛት ላይ የተካሄዱ ዘጠኝ የ frontier ጦርነቶች
The Great Trek	ከ 1835 እስከ 1840 ዎቹ	የ British አገዛዝን፣ የባርነት መሻርን እና የእኩልነት ህጎችን ለማምለጥ የተደረገ የ Boer ስደት ወደ ሰሜን

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የደች እና የእንግሊዝ ቅኝ መስፋፋትን እንዲሁም የደቡብ አፍሪካ ነባር ህዝቦችን ተቃውሞና ግጭቶች ለማጥናት ይህን ይጠቀሙ።

ተጠንቀቁ

እንግሊዞች የኬፕ ቅኝ ግዛትን በ1795 የያዙት ፈረንሳይ እንዳትይዘው ለመከላከል እንጂ የአካባቢውን ተወላጆች ለመጠበቅ አይደለም።

ከGrade 9 History፣ ገጽ 105-120 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የሦስት ማዕዘን ንግድ መስመሮችየማጣቀሻ ሠንጠረዥየመጀመሪያው Leg · Middle Passage · የመጨረሻው Leg

ምዕራፍ	የጉዞ መስመር	የሚጓጓዙ ሸቀጦች እና ሰዎች
የመጀመሪያው Leg	ከ Europe ወደ Africa	Manufactured goods፣ የጦር መሳሪያዎች፣ alcohol፣ cotton፣ የብረት እቃዎች
Middle Passage	ከ Africa ወደ Americas	በባርነት የተያዙ የ Africa ሰራተኞች
የመጨረሻው Leg	ከ Americas ወደ Europe	Raw materials፣ ስኳር፣ ትምባሆ፣ ቡና፣ cotton

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በሦስቱ አህጉራት መካከል የነበረውን የንግድ መስመር አቅጣጫ እና የሚዘዋወሩትን ሸቀጦች ለመለየት ይህን ካርድ ተጠቀሙ።

ተጠንቀቁ

ባሪያዎች የተወሰዱት ከአፍሪካ ወደ አሜሪካ እንጂ በቀጥታ ከአፍሪካ ወደ አውሮፓ አይደለም።

ከGrade 9 History፣ ገጽ 105-120 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

መንግስታት፣ ግዛቶች እና የህዝብ እንቅስቃሴዎች

በ16ኛው መቶ ክፍለ ዘመን በዐዳል እና በክርስቲያን መንግሥት መካከል የተደረጉ ወሳኝ ውጊያዎችየማጣቀሻ ሠንጠረዥ1529 · 1542 · 1543 · +1

ዓመተ ምህረት	ውጊያ	ተፋላሚ ኃይሎች	ታሪካዊ ውጤት
1529	Shimbra Kure	Imam Ahmad vs. Lebne-Dengel	ለAdal ወሳኝ ድል አስገኘ፣ የChristian kingdom የውስጥ ክፍል እንዲከፈት አደረገ።
1542	Ofla	Imam Ahmad (የOttoman እርዳታ) vs. የPortuguese እና የChristian ኃይሎች	የተባበሩት የChristian ጦር ተሸነፈ፣ Christopher da Gama ተማርኮ ተገደለ።
1543	Woyna-Dega	Gelawdewos (የPortuguese እርዳታ) vs. Imam Ahmad	Imam Ahmad በውጊያው ተገደለ፣ በከፍተኛ ቦታዎች ላይ የChristian ቁጥጥር እንደገና ተመለሰ።
1559	Awash	Emir Nur Mujahid vs. Emperor Gelawdewos	Emir Nur ድል ተቀዳጀ፣ Emperor Gelawdewos በግጭቱ ተገደለ።

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ከ1529 እስከ 1559 ባለው ጊዜ ውስጥ በክርስቲያኑ መንግሥት እና በዐዳል ሱልጣኔት መካከል የተካሄዱትን ዋና ዋና ጦርነቶች ቅደም ተከተል ለመግለጽ ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የዐዳልን የመጀመሪያ ድል የሽምብራ ቁሬን ውጊያ (1529) ኢማም አሕመድ ከተሸነፉበትና ከተገደሉበት ከወይና ደጋ ውጊያ (1543) ጋር እንዳያምታቱ።

ከGrade 9 History፣ ገጽ 121-155 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የመካከለኛው ዘመን የመሬት ይዞታዎች ርስት እና ጉልትየማጣቀሻ ሠንጠረዥRist · Gult

የይዞታ ዓይነት	ሕጋዊ መሠረት	በውርስ የመተላለፍ ሁኔታ	ዋና ተግባር እና ግዴታ
Rist	የመሬት የጋራ የውልደት መብት	የሚወረስ	ገበሬዎች ያርሳሉ እንዲሁም ለመንግስት ግብር (gibber) ይከፍላሉ።
Gult	ለመንግስት ባለስልጣናት የሚሰጥ የመንግስት ቅድመ ሁኔታዊ ስጦታ	የማይወረስ	ግብር የመሰብሰብ እና ወታደሮችን የመመልመል መብት፣ እንደ ደመወዝ ምትክ ሆኖ ያገለግላል።

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በመካከለኛው ዘመን የክርስቲያን መንግሥት ውስጥ የነበረውን የገበሬውን የመሬት መብት እና የመንግሥት የግብር መሰብሰብ መብትን ለመለየት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

ጉልትን ከመሬት ባለቤትነት ጋር እንዳያምታቱ። ጉልት ለመንግሥት አገልግሎት በምትክነት የተሰጠ ጊዜያዊ የግብር መሰብሰቢያ መብት እንጂ በውርስ የሚተላለፍ መሬት አይደለም።

ከGrade 9 History፣ ገጽ 121-155 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የኦሮሞ ገዳ ሥርዓት የዕድሜ እርከኖች እና ኃላፊነቶችየማጣቀሻ ሠንጠረዥDabale · Game · Folle · +4

ደረጃ	የዕድሜ ክልል (በዓመታት)	ዋና ሚና እና ተግባር
Dabale	0 - 8	ማህበራዊነት እና የልጅነት ጊዜ አስተዳደግ።
Game	9 - 16	ማህበራዊነት እና መሰረታዊ ትምህርት።
Folle	17 - 24	ወታደራዊ ስልጠና እና የግብርና ተግባራት።
Qondala	25 - 32	ንቁ ወታደራዊ አገልግሎት እና መከላከል።
Raba-Dori	33 - 40	ለፖለቲካዊ አመራር ዝግጅት እና እጩነት።
Gadaa (Luba)	41 - 48	ንቁ አመራር እና የህብረተሰቡ አስተዳደር።
Yuba	49 - 80	ከፍተኛ አማካሪነት፣ ትምህርት እና የስርዓተ-ክዋኔዎች ቁጥጥር።

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በገዳ ሥርዓት ውስጥ የስምንት ዓመት የዕድሜ እርከኖችን ቅደም ተከተል እና ማኅበራዊ፣ ወታደራዊ እንዲሁም ፖለቲካዊ ተግባራትን ለመዘርዘር ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

ሥልጣን የሚመራበትን የገዳ (ሉባ) እርከን (ከ41 እስከ 48 ዓመት) ከቅድመ-ዝግጅት ዕጩነት (ራባ-ዶሪ) ወይም ከውትድርና አገልግሎት (ቆንዳላ) ጋር እንዳያምታቱ።

ከGrade 9 History፣ ገጽ 121-155 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ፖለቲካዊ፣ ማህበራዊ እና ኢኮኖሚያዊ ሂደቶች በኢትዮጵያ

የጎንደር ዘመን እና የዘመነ መሳፍንት ቅደም ተከተልየማጣቀሻ ሠንጠረዥ1636 · 1632 እስከ 1706 · 1769 · +3

ዘመን ወይም ዓመተ ምሕረት	ታሪካዊ ክስተት	ዋና ሰው ወይም ማዕከል
1636	Gondar ቋሚ ዋና ከተማ ሆና መመስረቷ	Emperor Fasiladas
1632 እስከ 1706	የGondar ስነ ህንጻ፣ ንግድ እና ትምህርት ከፍተኛ ደረጃ ላይ መድረስ	Fasiladas, Yohannes I, Iyasu I
1769	የንጉስ Iyoas መገደል: የZemene Mesafint መጀመሪያ	የTigrayው Ras Michael Sehul
1786 እስከ 1853	የYejju (Warra Sheh) ስርወ መንግስት የበላይነት	ከAli I እስከ Ali II (ማዕከል: Debre Tabor)
1831	በምዕራብ Tigrai የተካሄደው የMay-Aslamay ጦርነት	Ras Marye እና Dejjazmach Sabagadis ተገደሉ
1855	የTewodros II ንግስና: የZemene Mesafint ማብቂያ	የQwaraው Kasa Hailu

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ከጎንደር መመሥረት ጀምሮ እስከ ዘመነ መሳፍንት ማብቂያ ድረስ የተከናወኑ ዋና ዋና የፖለቲካ ክስተቶችን ቅደም ተከተል ለማስታወስ ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

ራስ ሚካኤል ስሑል በሰርባኩሳ ጦርነት የተሸነፉት በ1771 ሲሆን፤ የየጁ ሥርወ መንግሥት የተመሠረተው በ1786 በአሊ አንደኛ ነው።

ከGrade 9 History፣ ገጽ 156-188 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

በዘመነ መሳፍንት ወቅት የነበረው የፖለቲካ ሥልጣንየተለመደ ስህተት

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በዘመነ መሳፍንት (ከ1769 እስከ 1855) የነበረውን የሥልጣን ክፍፍል፣ የፖለቲካ መዋቅር እና ግጭቶች ለመተንተን ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

በጎንደር የነበሩት ነገሥታት እውነተኛ ሥልጣን ነበራቸው ብለው እንዳያስቡ። እውነተኛውን ፖለቲካዊ እና ወታደራዊ ሥልጣን የያዙት የክልል ባላባቶች እና ራስ ቢትወደድ ሲሆኑ ነገሥታቱ አሻንጉሊት ብቻ ነበሩ።

ከGrade 9 History፣ ገጽ 156-188 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ባህላዊ የፖለቲካ ማዕረጎች እና ተቋማትየማጣቀሻ ሠንጠረዥKafa · Yem · Wolaita እና Gamo · +3

መንግሥት ወይም ማኅበረሰብ	የገዥው ማዕረግ	ዋና ምክር ቤት ወይም ተቋም
Kafa	Tato	Mikkerecho (12 አማካሪዎች)
Yem	Tato ወይም Amno	Astessors (በ Waso የሚመሩ 12 አማካሪዎች)
Wolaita እና Gamo	Kawo	Wolaita Malla እና Tigre-Mala፤ የ Gamo Duletha ጉባኤ
Dawuro እና Konta	Kati (Khati)	Kawuka dynasty፤ የ Kati Halala የመከላከያ የድንጋይ kella
Hadiya, Sidama, Kambata	Woma / Adila / Garada	የ Sera customary legal system፤ Woma-songo / Ogate
Gibe States (Jimma, Limmu)	Moti	ከ Gadaa የተደረገ የ Abba Dula የጦር መሪ ሽግግር

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በደቡብ እና በምዕራብ ኢትዮጵያ የነበሩትን መንግሥታት የገዥዎች ማዕረግ፣ ሥርወ መንግሥት እና የአስተዳደር ተቋማት ለማነጻጸር ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

ታቶ (በከፋ እና በየም)፣ ካዎ (በወላይታ እና በጋሞ) እንዲሁም ካቲ (በዳውሮ እና በኮንታ) የሚሉትን ማዕረጎች አያምታቱ።

ከGrade 9 History፣ ገጽ 156-188 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ምዕራፍ 9

የኢንዱስትሪ ካፒታሊዝም ማኅበራዊ መደቦችየማጣቀሻ ሠንጠረዥBourgeoisie · Proletariat

መደብ	የባለቤትነት ሁኔታ	ማኅበራዊ እና ኢኮኖሚያዊ ሚና
Bourgeoisie	ፋብሪካዎች፣ ማሽነሪዎች፣ ጥሬ እቃዎች እና ያለቁ ምርቶች	ካፒታልን ተቆጣጥረዋል፣ የቀን ሰራተኞችን ቀጥረዋል፣ እንዲሁም ከነፃ ገበያዎች አትርፈዋል
Proletariat	የጉልበት ኃይላቸውን ብቻ በባለቤትነት የያዙ	ጉልበታቸውን በዝቅተኛ ደመወዝ ሸጠዋል፣ ጥብቅ ዲሲፕሊን፣ ድህነት እና የህፃናት ጉልበት ብዝበዛ ደርሶባቸዋል

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በኢንዱስትሪ አብዮት ወቅት የተፈጠሩትን ሁለቱን ዋና ዋና ማኅበራዊ መደቦችና ኢኮኖሚያዊ ሚናቸውን ለመለየት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የባለቤትነት ሚናቸውን አያምታቱ፤ ቡርዧዎች የማምረቻ መሣሪያዎች ባለቤቶች ሲሆኑ ፕሮሌታሪያት ግን የጉልበት አቅማቸው ብቻ ያላቸው ሠራተኞች ናቸው።

ከGrade 9 History፣ ከገጽ 189 ጀምሮ የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የአብዮታት ዘመን ዋና ዋና ክስተቶች ከ1775 እስከ 1815የማጣቀሻ ሠንጠረዥ1776 · 1789 · 1793 to 1794 · +4

ዓመተ ምሕረት	ክስተት	ዋና ፋይዳ
1776	US Declaration of Independence	በሰው ልጆች የነጻነት መርሆዎች ላይ የተመሰረተውን የ USA መወለድ አመለከተ
1789	Storming of the Bastille	የ French Revolution ይፋዊ መጀመርን አመለከተ
1793 to 1794	Jacobin Reign of Terror	በ Robespierre የተመራ እና guillotine የተጠቀመበት ፅንፈኛ የ dictatorship ምዕራፍ
1799	የ Napoleon coup d'état	Directory ን በመገልበጥ French Revolution ን አበቃ
1804	Napoleonic Code መውጣት	የትውልድ ወይም የማዕረግ ልዩነት ሳይደረግ ወጥ የሆነ የ civil እኩልነትን አረጋገጠ
1812	የ Russia ወረራ	የ Russia scorched-earth tactics የ Napoleon ን Grand Army አወደመ
1815	Battle of Waterloo	በ British እና Prussian ኃይሎች የተከናወነ የመጨረሻው የ Napoleon ወታደራዊ ሽንፈት

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በአሜሪካ የነፃነት ጦርነት፣ በፈረንሳይ አብዮት እና በናፖሊዮን ዘመን የተከሰቱ ዋና ዋና ታሪካዊ ክስተቶችን ቅደም ተከተል ለማጥናት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

ናፖሊዮን በዋተርሉ የተሸነፈው በ1812 ሳይሆን በ1815 ሲሆን፤ በ1812 ያጋጠመው በሩሲያ ዘመቻ ላይ የደረሰበት ሽንፈት ነው።

ከGrade 9 History፣ ከገጽ 189 ጀምሮ የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ተመሳሳይ ትምህርት በሌሎች ክፍሎች

ፈተና ካለፈው ክፍል የተማሩትን መጠየቁን አያቆምም። የእነዚያ ክፍሎች ካርዶችም እዚህ አሉ።

የ9ኛ ክፍል ሌሎች ትምህርቶችዎ

በዚህ ክፍል እስካሁን ካርድ ያላቸው ሌሎች ትምህርቶች በሙሉ።

ተማሪዎች የሚጠይቋቸው ጥያቄዎች

የ9ኛ ክፍል ታሪክ ካርዶች ምን ይሸፍናሉ?: ከአገር አቀፉ መጽሐፍ 9 ምዕራፎች የተወሰዱ 24 ካርዶች፦ የታሪክ ትምህርት እና የሰው ልጅ ዝግመተ ለውጥ፣ ጥንታዊ የዓለም ስልጣኔዎች እስከ 500 ዓ.ም ድረስ፣ አፍሪካ እና የውጭው ዓለም ከ1500 እስከ 1880ዎቹ፣ መንግስታት፣ ግዛቶች እና የህዝብ እንቅስቃሴዎች፣ ፖለቲካዊ፣ ማህበራዊ እና ኢኮኖሚያዊ ሂደቶች በኢትዮጵያ እና ሌሎች 4። እያንዳንዱን ምዕራፍ በገጹ ላይ አንድ ካርድ በአንድ ጊዜ መውሰድ ይችላሉ።
በ9ኛ ክፍል አገር አቀፍ ፈተና አለ?: የለም። ኢትዮጵያ አገር አቀፍ ፈተና የምትሰጠው በ6ኛ፣ በ8ኛና በ12ኛ ክፍል ብቻ ነው። እነዚህ ካርዶች ለትምህርት ቤትዎ ፈተናዎች፣ እንዲሁም ከጥቂት ዓመታት በኋላ ለሚመጣው አገር አቀፍ ፈተና ናቸው።
እነዚህ ካርዶች ከየት መጡ?: ለዚህ ክፍል ከተዘጋጀው የትምህርት ሚኒስቴር መጽሐፍ፣ ከGrade 9 History ተቀድተዋል። ከዚያም ምዕራፉን ማየት የማይችል ሁለተኛ ማጣሪያ እያንዳንዱን ቀመር፣ ቋሚ ቁጥርና የሠንጠረዥ ረድፍ እንደገና ያሰላል፤ ማጣሪያው ማረጋገጥ ያልቻለውን ሁሉ ሳያወጣ ይይዘዋል።
ይህ ነጻ ነው?: አዎ። እዚህ ያለው እያንዳንዱ ካርድ በነጻ ይነበባል፤ ለኅትመት የተዘጋጀውም ሉህ በነጻ ይወርዳል። ሁለቱም መለያ አይጠይቁም።
ይህ ለመጨረሻ ጊዜ የተረጋገጠው መቼ ነው?: 30 ኦገስት 2026። ካርዶች ምዕራፍ በምዕራፍ ይመጣሉ፤ ከእያንዳንዱ በታች ያለው መስመር ያ ካርድ ለመጨረሻ ጊዜ የተነበበበትን ቀን ይናገራል።

ያጥኑ፣ ከዚያም ራስዎን ይፈትኑ

ተማሪ እነዚህን ካርዶች ወደ መልመጃ ጥያቄዎች ይለውጣቸዋል፣ እየሠሩ ያርማቸዋል፤ ያልገባዎትንም የሚያብራራ የAI አስተማሪ አለ።

በነጻ ይጀምሩ