የ10ኛ ክፍል ታሪክ ካርዶች ምን ይሸፍናሉ?

ከአገር አቀፉ መጽሐፍ 9 ምዕራፎች የተወሰዱ 25 ካርዶች፦ የካፒታሊዝም እና የብሔርተኝነት እድገት፣ አፍሪካ እና የቅኝ አገዛዝ ተሞክሮ (1880ዎቹ እስከ 1960ዎቹ)፣ ማህበራዊ፣ ኢኮኖሚያዊ እና ፖለቲካዊ እድገቶች በኢትዮጵያ ከ19ኛው መቶ ክፍለ ዘመን አጋማሽ እስከ 1941፣ የፋሺስት ጣሊያን ወረራ እና የአርበኞች ተጋድሎ፣ ዓለም አቀፋዊ እና ቀጠናዊ እድገቶች ከ1945 ወዲህ፣ የሶቪየት ህብረት ውድቀት፣ አፍሪካ ከ1960 ወዲህ፣ ከ1991 በኋላ በኢትዮጵያ የታዩ እድገቶች እና ሌሎች 1። እያንዳንዱን ምዕራፍ በገጹ ላይ አንድ ካርድ በአንድ ጊዜ መውሰድ ይችላሉ።

በ10ኛ ክፍል አገር አቀፍ ፈተና አለ?

የለም። ኢትዮጵያ አገር አቀፍ ፈተና የምትሰጠው በ6ኛ፣ በ8ኛና በ12ኛ ክፍል ብቻ ነው። እነዚህ ካርዶች ለትምህርት ቤትዎ ፈተናዎች፣ እንዲሁም ከጥቂት ዓመታት በኋላ ለሚመጣው አገር አቀፍ ፈተና ናቸው።

እነዚህ ካርዶች ከየት መጡ?

ለዚህ ክፍል ከተዘጋጀው የትምህርት ሚኒስቴር መጽሐፍ፣ ከGrade 10 History ተቀድተዋል። ከዚያም ምዕራፉን ማየት የማይችል ሁለተኛ ማጣሪያ እያንዳንዱን ቀመር፣ ቋሚ ቁጥርና የሠንጠረዥ ረድፍ እንደገና ያሰላል፤ ማጣሪያው ማረጋገጥ ያልቻለውን ሁሉ ሳያወጣ ይይዘዋል።

ይህ ነጻ ነው?

አዎ። እዚህ ያለው እያንዳንዱ ካርድ በነጻ ይነበባል፤ ለኅትመት የተዘጋጀውም ሉህ በነጻ ይወርዳል። ሁለቱም መለያ አይጠይቁም።

ይህ ለመጨረሻ ጊዜ የተረጋገጠው መቼ ነው?

30 ኦገስት 2026። ካርዶች ምዕራፍ በምዕራፍ ይመጣሉ፤ ከእያንዳንዱ በታች ያለው መስመር ያ ካርድ ለመጨረሻ ጊዜ የተነበበበትን ቀን ይናገራል።

ነጻ አጭር ማስታወሻዎች እና የማጠናከሪያ ካርዶች

የ10ኛ ክፍል ታሪክ

የ10ኛ ክፍል ታሪክ በተማሪ ላይ 25 የማጠናከሪያ ካርዶች አሉት፤ በአገር አቀፍ ሥርዓተ ትምህርቱ ምዕራፎች ተደራጅተዋል። እያንዳንዱ ካርድ ሕጉ መቼ እንደሚሠራ፣ በውስጡ ያለው እያንዳንዱ ምልክት ምን እንደሚወክልና ተማሪዎች በብዛት የሚሳሳቱበትን ነጥብ ይገልጻል። በነጻ ይነበባሉ፤ መለያም አይጠይቁም።

25
ካርዶች: 9
ምዕራፎች: 24
የማጣቀሻ ሠንጠረዦች: Grade 10 History
መጽሐፍ: ነጻ
ዋጋ: 30 ኦገስት 2026
የመጨረሻ ማረጋገጫ

ሁሉም25የማጣቀሻ ሠንጠረዥ24የተለመደ ስህተት1

የካፒታሊዝም እና የብሔርተኝነት እድገት

የአሜሪካ የእርስ በእርስ ጦርነት ዩኒየን እና ኮንፌዴሬሲየማጣቀሻ ሠንጠረዥየኢኮኖሚ ሥርዓት · ስለ ባርነት የነበረው አቋም · የፖለቲካ አመራር · +1

ዘርፍ	ዩኒየን (የሰሜን ግዛቶች)	ኮንፌዴሬሲ (የደቡብ ግዛቶች)
የኢኮኖሚ ሥርዓት	የኢንዱስትሪ፣ ፋብሪካዎች፣ ዝቅተኛ ክፍያ ያለው ጉልበት	የግብርና plantation ኢኮኖሚ፣ የጥጥ ምርት
ስለ ባርነት የነበረው አቋም	የAbolitionist ንቅናቄ፣ የባርነት መስፋፋትን የተቃወመ	ባርነት ለኢኮኖሚው አስፈላጊ እንደሆነ በመግለጽ ተከላክሏል
የፖለቲካ አመራር	ፕሬዚዳንት Abraham Lincoln	Jefferson Davis (11 የተገነጠሉ ግዛቶች)
ዋና ዋና የጦርነት ምዕራፎች	Emancipation Proclamation (1863)፣ Thirteenth Amendment (1865)	በ1861 የተመሰረተ፣ የመጨረሻ እጅ መስጠት በNovember 1865

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ከ1861 እስከ 1865 በተካሄደው የአሜሪካ የእርስ በእርስ ጦርነት የሁለቱን ወገኖች የኢኮኖሚ መዋቅር፣ የባርነት አቋም፣ አመራር እና ውጤት ለማነጻጸር ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የባሪያ ነጻነት አዋጅ (ኢማንሲፔሽን ፕሮክላሜሽን) በ1863 በጦርነቱ ወቅት በአመጸኛ ግዛቶች ያሉ ባሪያዎችን ብቻ ነጻ ያደረገ ሲሆን፣ ባርነት በመላው አሜሪካ በይፋ የተወገደው በታህሳስ 1865 በጸደቀው 13ኛው የሕገ መንግሥት ማሻሻያ ነው።

ከGrade 10 History፣ ገጽ 2-23 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የጣሊያን ውህደት ቁልፍ መሪዎችየማጣቀሻ ሠንጠረዥGiuseppe Mazzini · Count Camillo di Cavour · Giuseppe Garibaldi · +1

መሪ	ሚና ወይም ንቅናቄ	ዋነኛ አስተዋጽዖ
Giuseppe Mazzini	የYoung Italy መስራች (1831)	ሊበራል ዴሞክራሲያዊ ሪፐብሊክን አስተዋወቀ፣ የ1848ቱን Roman Republic መርቷል
Count Camillo di Cavour	የSardinia ጠቅላይ ሚኒስትር (1852)	Piedmontን አዘመነ፣ Austriaን ለማሸነፍ እና Lombardyን ለማግኘት ከፈረንሳይ ጋር ህብረት ፈጠረ
Giuseppe Garibaldi	የRed Shirts መሪ	Sicilyን እና ደቡባዊ Italyን ድል አድርጎ ተቆጣጠረ፣ ስልጣን ለVictor Emmanuel II አስረከበ
Victor Emmanuel II	የSardinia ንጉስ	በ1861 የተዋሃደው Kingdom of Italy ንጉስ ተብሎ ታወጀ

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የጣሊያን የውህደት እንቅስቃሴ መሪዎችን የተለያዩ ፖለቲካዊ ሚናዎች እና ስልቶች ለመለየት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

ማዚኒ ዲሞክራሲያዊ ሪፐብሊክ እንዲመሰረት ይፈልግ ነበር፤ ካቮር እና ጋሪባልዲ ግን ጣሊያን በንጉሥ ቪክቶር አማኑኤል ሁለተኛ ንጉሣዊ አገዛዝ ሥር እንድትዋሃድ አድርገዋል።

ከGrade 10 History፣ ገጽ 2-23 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የጀርመን ውህደት ሦስቱ ጦርነቶችየማጣቀሻ ሠንጠረዥDanish War (1864) · Seven Weeks War (1866) · Franco-Prussian War (1870 to 1871)

ጦርነት እና ዓመተ ምሕረት	ተቃራኒ ወገን	ዋነኛ ክስተት ወይም ውጊያ	ዋና ውጤት
Danish War (1864)	Denmark	በ Schleswig እና Holstein ላይ የተፈጠረ ውዝግብ	Schleswig ለ Prussia ተሰጠ፣ Holstein ለ Austria ተሰጠ
Seven Weeks War (1866)	Austria	Battle of Königgrätz (Sadowa)	Prussia Schleswig እና Holsteinን ወሰደች፣ North German Confederation ተመሰረተ፣ Venetia ለ Italy ተሰጠች
Franco-Prussian War (1870 to 1871)	France	Ems Telegram እና Battle of Sedan	Treaty of Frankfurt: France Alsace እና Lorraineን አሳልፋ ሰጠች: German Empire በ Versailles ታወጀ (1871)

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በኦቶ ቮን ቢስማርክ የደም እና ብረት ፖሊሲ የተካሄዱትን ጦርነቶች ቅደም ተከተል፣ ተቃራኒ ወገኖችን እና የወሰን ለውጦችን ለመተንተን ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

ቬኔሺያ ለጣሊያን የተሰጠችው ከ1866ቱ የአውስትሮ ፕሩሺያ ጦርነት በኋላ ሲሆን፣ አልሳስ እና ሎሬን ከፈረንሳይ ለጀርመን የተሰጡት በ1871 ከፍራንኮ ፕሩሺያ ጦርነት በኋላ ነው።

ከGrade 10 History፣ ገጽ 2-23 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

አፍሪካ እና የቅኝ አገዛዝ ተሞክሮ (1880ዎቹ እስከ 1960ዎቹ)

የቅኝ አገዛዝ አስተዳደር ሥርዓቶች በአፍሪካየማጣቀሻ ሠንጠረዥCompany Rule · Direct Rule and Assimilation · Indirect Rule · +1

ሥርዓት	የአውሮፓ ኃያል	አርቃቂ / ቁልፍ ሰው	ዋና ዋና ባሕርያት
Company Rule	Britain	Cecil Rhodes (B.S.A.C.)	የግል chartered companies ግዛቶችን እስከ 1924 ድረስ አስተዳድረዋል። በገንዘብ እጥረትና በጭካኔ ምክንያት ከሽፏል።
Direct Rule and Assimilation	France, Belgium, Germany, Portugal	Albert Sarrout (France)	የአካባቢውን ተወላጅ ገዢዎች በአውሮፓውያን ተክቷል። የአውሮፓን ቋንቋ እና ባህል ለማስፋፋት ያለመ ነበር። ቅኝ ግዛቶችን እንደ እናት ሀገር አካል አድርጎ ይቆጥር ነበር።
Indirect Rule	Britain	Frederick Lugard	በተወላጅ ባህላዊ መሪዎች እና በባህላዊ ህጎች አማካኝነት አስተዳድሯል። በጣም ርካሽ እና ውጤታማ ዘዴ ተብሎ ተመርጧል።
Settler Rule	Britain, France (Algeria, Kenya, Southern Africa)	White minority settlers	የነጮች ይዞታ የሆኑ እርሻዎችን ለመፍጠር አፍሪካውያንን ለም ከሆነው መሬታቸው በቀጥታ ማፈናቀል። የተፈናቀሉት አፍሪካውያን ዝቅተኛ ደመወዝተኛ ሰራተኞች እና ተከራዮች ሆኑ።

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በአፍሪካ ውስጥ በአውሮፓ ኃያላን የተተገበሩትን የአስተዳደር ሞዴሎች፣ ቁልፍ አርቃቂዎችን እና የአሠራር ዘዴዎችን ለማወዳደር ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የፈረንሳይን የማስመሰል (assimilation) ፖሊሲ ከትብብር (association) ጋር አያምታቱ፣ ወይም ብሪታንያ የቀጥታ አገዛዝን ተጠቅማለች ብለው እንዳያስቡ።

ከGrade 10 History፣ ገጽ 24-44 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የበርሊን ጉባኤ ዋና ዋና ድንጋጌዎች ከ1884 እስከ 1885የማጣቀሻ ሠንጠረዥEffective Occupation (Article 35) · Doctrine of the Sphere of Influence (Article 34) · Congo Free State · +1

መርሕ / ውሳኔ	በጠቅላላ ስምምነቱ የተገለጹ ውሎች	ታሪካዊ ውጤት
Effective Occupation (Article 35)	አንድ ኃይል ከአካባቢው ገዢዎች ጋር ስምምነቶችን መፈረም፣ ሰንደቅ ዓላማውን መስቀል፣ እና ሥርዓትን ለማስጠበቅ ከፖሊስ ጋር አስተዳደር ማቋቋም አለበት።	የአውሮፓ አገራት ወታደሮችን እንዲያሰማሩ እና የአፍሪካን ውስጣዊ ክፍል በፍጥነት እንዲቆጣጠሩ አስገድዷቸዋል።
Doctrine of the Sphere of Influence (Article 34)	ማንኛውም አዲስ የባህር ዳርቻ መሬት ይዞታ ለሌሎች ፈራሚ ኃይሎች በይፋ ማሳወቅ አለበት።	የአፍሪካን ድንበሮች በሚከፋፍሉበት ወቅት በአውሮፓ ኃያላን መካከል ጦርነት እንዳይነሳ ከልክሏል።
Congo Free State	የ Congo basin የ Belgium ንጉሥ King Leopold II የግል ንብረት ሆኖ እውቅና አግኝቷል።	የአካባቢውን የ Congolese ሕዝብ ለቀጥታ ኢኮኖሚያዊ ብዝበዛ እና ለ forced labour ዳርጓል።
Free Navigation	በ Niger እና Congo ወንዞች ላይ ነፃ ንግድ እና ክፍት navigation ዋስትና ተሰጥቷል።	በመካከለኛው እና በምዕራብ አፍሪካ የውሃ መስመሮች ላይ ዓለም አቀፍ የንግድ ተደራሽነትን ፈቅዷል።

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የአፍሪካን ቅርጫ የወሰኑትን ዓለም አቀፍ መርሆዎች፣ ስምምነቶች እና ጂኦፖለቲካዊ ውጤቶች ለመከለስ ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

በበርሊን ጉባኤ ላይ ምንም ዓይነት አፍሪካዊ አልተሳተፈም፤ የኮንጎ ነጻ ሀገርም ለቤልጂየም መንግሥት ሳይሆን ለንጉሥ ሊዮፖልድ 2ኛ በግል የተሰጠ ነበር።

ከGrade 10 History፣ ገጽ 24-44 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የቀደሙት የአፍሪካውያን የመቋቋም እንቅስቃሴዎችየማጣቀሻ ሠንጠረዥAhmadu Seku · Samori Ture · Asantehene Prempe · +3

መሪ / እንቅስቃሴ	ቀጣና	የቅኝ ገዥ ኃይል	ዋና ባሕርያት እና ውጤት
Ahmadu Seku	Tukulor Empire (West Africa)	France	ዲፕሎማሲን እና በመቀጠል የታጠቀ ተቃውሞን ተጠቅሟል። ተሸንፎ Sokoto ውስጥ በስደት ሞተ።
Samori Ture	Mandinka Empire (West Africa)	France	ከ 1882 እስከ 1898 ድረስ በነበረው ረጅም ጦርነት 30,000 ጠንካራ ሠራዊትን መርቷል። ተማርኮ በ 1900 ወደ Gabon በስደት ተላከ።
Asantehene Prempe	Asante Kingdom (Gold Coast, Ghana)	Britain	በ British መስፋፋት ላይ የታጠቀ ተቃውሞ አድርጓል። ተሸንፏል፣ ይህም በ 1900 Gold Coast በ British እንድትጠቃለል ምክንያት ሆኗል።
Kinjikitle Ngwale (Maji Maji)	Tanganyika (German East Africa)	Germany	በግዴታ የጥጥ እርሻ ምክንያት የተቀሰቀሰ የብዝሃ-ብሔር አመጽ (ከ 1905 እስከ 1907)። በ German scorched earth tactics ተደመሰሰ።
Samuel Maharero and Hendrik Witbooi	South West Africa (Namibia)	Germany	የመሬት ነጠቃን በመቃወም የተነሱ የ Herero (1904) እና Nama (1905) አመጾች። ሁለቱም አመጾች ተደምስሰዋል።
Urabi Pasha	Egypt (North Africa)	Britain	የሁለትዮሽ የውጭ ቁጥጥርን በመቃወም በ 1881 የተደረገ የብሔርተኝነት አመጽ። በ 1882 የ British ወታደሮች Cairoን ሲቆጣጠሩ ተሸነፈ።

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በአውሮፓ መስፋፋት ላይ በተደረጉ የቀደሙ የትጥቅ ትግሎች ውስጥ የተሳተፉ መሪዎችን፣ ቀጣናዎችን እና ቅኝ ገዥ ኃይላትን ለመለየት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የማጂ ማጂ አመጽ በታንጋኒካ በጀርመን ቅኝ አገዛዝ ላይ የተካሄደ እንጂ ከእንግሊዝ ጋር የተደረገ አልነበረም።

ከGrade 10 History፣ ገጽ 24-44 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ማህበራዊ፣ ኢኮኖሚያዊ እና ፖለቲካዊ እድገቶች በኢትዮጵያ ከ19ኛው መቶ ክፍለ ዘመን አጋማሽ እስከ 1941

የውጫሌ ውል አንቀጽ 17 አለመግባባት (1889)የተለመደ ስህተት

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ለአድዋ ጦርነት መነሻ የሆነውን የዲፕሎማሲ ውዝግብ እና በኢትዮጵያና በጣልያን መካከል የተፈጠረውን አለመግባባት ለመረዳት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

በአማርኛው ቅጂ ኢትዮጵያ የጣልያንን መንግሥት እርዳታ መጠቀም 'ትችላለች' የሚል ፈቃጅ ሲሆን፣ በጣልያንኛው ቅጂ ግን 'ይገባታል' በሚል አስገዳጅ በማድረግ ኢትዮጵያን ቅኝ ግዛት ለማድረግ ተሞክሮ ነበር።

ከGrade 10 History፣ ገጽ 45-68 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የውጭ ወረራዎችን የመከታ ዋና ዋና ጦርነቶች (ከ1868 እስከ 1896)የማጣቀሻ ሠንጠረዥ1868 · 1875 · 1876 · +3

ዓመተ ምሕረት	የውጊያ ቦታ	ወራሪ ኃይል	የኢትዮጵያ መሪ	ውጤት
1868	Aroge እና Maqdala	Britain (Robert Napier)	Tewodros II	የBritain ድል፣ የTewodros ራስን ማጥፋት
1875	Gundat	Egypt (Colonel Arendrup)	Yohannes IV እና Ras Alula	ወሳኝ የEthiopia ድል
1876	Gura	Egypt	Yohannes IV	ወሳኝ የEthiopia ድል
1887	Dogali	Italy	Ras Alula Engida	የEthiopia ድል
1889	Metemma	Sudanese Mahdists	Yohannes IV	Yohannes IV በጦርነት ላይ ሞቱ
1896	Adwa	Italy	Menilek II እና Taytu	ታሪካዊ የEthiopia ድል

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በ19ኛው ክፍለ ዘመን የተደረጉ የውጭ ወረራዎችን፣ የጦር አውዶችን እና የኢትዮጵያ መሪዎችን ሚና ለመከለስ ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የጉንደት (1875) እና የጉራዕ (1876) ጦርነቶች ሁለቱም ከግብፅ ጋር የተደረጉ ቢሆኑም በተከታታይ ዓመታት መካሄዳቸውን ልብ ይበሉ።

ከGrade 10 History፣ ገጽ 45-68 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የሥልጣን ሽኩቻ እና የሽግግር ክስተቶች (ከ1906 እስከ 1930)የማጣቀሻ ሠንጠረዥ1906 · 1907 · ከ 1911 እስከ 1916 · +2

ዓመተ ምሕረት	ክስተት ወይም ተግባር	ዋና ባለድርሻዎች	ታሪካዊ ተፅዕኖ
1906	Tripartite Treaty	Britain, France, Italy	የቅኝ ገዢ ኃይሎች Ethiopiaን በ spheres of influence ከፋፈሏት
1907	የመጀመሪያው Council of Ministers	Menilek II	የ succession crisis ለመከላከል የተዘረጋ ዘመናዊ የተቋም መዋቅር
ከ 1911 እስከ 1916	Progressive Reforms	Lij Iyasu	Quragna እና Lebashay አስቀረ፣ municipal police አቋቋመ
1916	Battle of Sagale	Ras Tafari vs Negus Mikael	የ Mikael መሸነፍ የ Iyasuን መወገድ አረጋገጠ እንዲሁም Diarchy ጀመረ
1930	Battle of Anchim	Ras Tafari vs Ras Gugsa Wale	የ conservative rebellion መሸነፍ ለ Haile Selassie coronation መንገድ ጠረገ

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ከ1906 እስከ 1930 የነበሩ የፖለቲካ ውጣ ውረዶችን፣ አስተዳደራዊ ማሻሻያዎችን እና የውስጥ ጦርነቶችን ለመከለስ ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

ድርብ አገዛዝ (ዲያርኪ) በእቴጌ ዘውዲቱ (ወግ አጥባቂ) እና በራስ ተፈሪ (ተራማጅ) መካከል የነበረ የሥልጣን ክፍፍል መሆኑን እና በ1930 በእቴጌይቱ ሞት ማብቃቱን አስታውሱ።

ከGrade 10 History፣ ገጽ 45-68 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የፋሺስት ጣሊያን ወረራ እና የአርበኞች ተጋድሎ

ወደ ሁለተኛው የዓለም ጦርነት ያመሩ የፋሺስት ወረራዎችየማጣቀሻ ሠንጠረዥInvasion of Manchuria · Invasion of Ethiopia · Anschluss and Sudetenland · +2

ጥቃት ወይም ስምምነት	ዓመተ ምሕረት (እ.ኤ.አ)	አጥቂ ሀገር ወይም ፈራሚዎች	ለሁለተኛው የዓለም ጦርነት መፈንዳት ያለው ሚና
Invasion of Manchuria	1931	Militarist Japan	Japan ከLeague of Nations በ1933 ከውግዘት በኋላ ወጣች።
Invasion of Ethiopia	1935	Fascist Italy (Mussolini)	የLeague of Nationsን ውድቀት ይፋ አደረገ፣ የመጨረሻ ማክተሚያውም ሆነ።
Anschluss and Sudetenland	1938	Nazi Germany (Hitler), Britain, France	Austriaን ጠቀለለች። Munich Deal ጀርመን Sudetenlandን እንድትጠቀልል ፈቀደላት።
Nazi-Soviet Non-Aggression Pact	August 1939	Germany and USSR	Polandን ለመከፋፈል የተደረገ ሚስጥራዊ ስምምነት ሲሆን ለHitler ወረራ መንገድ ከፈተ።
Invasion of Poland	September 1, 1939	Nazi Germany (Blitzkrieg)	በSeptember 3 በBritain እና France ጦርነት እንዲታወጅ ምክንያት በመሆን WWIIን አስጀመረ።

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በሁለቱ ጦርነቶች መካከል የተከሰቱትን የፋሺስት መስፋፋት እርምጃዎች ቅደም ተከተል እና የሁለተኛው የዓለም ጦርነት መነሻ ክስተት ለመለየት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

ሁለተኛው የዓለም ጦርነት በይፋ የጀመረው መስከረም 1 ቀን 1939 ጀርመን ፖላንድን በወረረችበት ወቅት እንጂ በ1938ቱ የሙኒክ ስምምነት ወቅት አይደለም።

ከGrade 10 History፣ ገጽ 69-116 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የሁለተኛው የኢትዮ ጣልያን ጦርነት እና የአርበኝነት ተጋድሎየማጣቀሻ ሠንጠረዥየሰሜን ግንባር · የደቡብ ግንባር · የመጀመሪያው ምዕራፍ ተቃውሞ · +1

ምዕራፍ ወይም ግንባር	ዋና ጦርነቶች ወይም ወቅት	ዋና ሰዎች	ባህሪያት እና ውጤት
የሰሜን ግንባር	Amba Aradom, Shire, Maychew (1935-1936)	Ras Kassa, Ras Mulugeta, Ras Seyoum, Ras Emeru	ጣሊያኖች መርዛማ ጋዝ እና የአየር የበላይነትን ተጠቅመዋል። ንጉሠ ነገሥቱ May 2, 1936 ወደ ስደት ሄዱ።
የደቡብ ግንባር	Ogaden, Sidamo, Bale (1935-1936)	Ras Desta Damtew, Dejjach Nesibu, Dejjach Balcha Safo	Marshal Graziani ላይ ተቃውሞ አድርገዋል። Harar ከ Addis Ababa ጥቂት ቆይታ በኋላ ወደቀች።
የመጀመሪያው ምዕራፍ ተቃውሞ	1936 እስከ February 1937	Ras Desta, Abuna Petros, Abera Kasa	በከፍተኛ መደብ መኳንንት የተመራ conventional military ውጊያዎች ነበሩ። በ Graziani Massacre ተጠናቀቀ።
ሁለተኛው ምዕራፍ ተቃውሞ	February 1937 እስከ May 1941	Belay Zeleke, Abebe Aregay, Shewareged Gedle	በዝቅተኛ መኳንንት እና በ Yewust Arbegnoch የተመራ guerrilla warfare። አገሪቱ May 5, 1941 ነፃ ወጣች።

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ስለ 1928-1933 ዓ.ም. የፋሺስት ጣልያን ወረራ ግንባሮች፣ ሁለቱ የአርበኝነት ምዕራፎች እና የኢትዮጵያ ነፃነት ጥያቄዎች ሲቀርቡ ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የመጀመሪያው እና የሁለተኛው የአርበኝነት ምዕራፍ መለያ መስመር በየካቲት 1929 ዓ.ም. በግራዚያኒ ላይ የተደረገው የግድያ ሙከራ እና ተከታዩ ጭፍጨፋ እንጂ የማይጨው ጦርነት አይደለም።

ከGrade 10 History፣ ገጽ 69-116 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የአንደኛው የዓለም ጦርነት ህብረቶች፣ መንስኤዎች እና የሩሲያ አብዮትየማጣቀሻ ሠንጠረዥTriple Alliance (Central Powers) · Triple Entente (Allied Powers) · Sarajevo Assassination · +1

ህብረት ወይም ክስተት	አባል ሀገራት ወይም መሪዎች	መንስኤ ወይም አሰራር	ዋና ውጤት
Triple Alliance (Central Powers)	Germany, Austria-Hungary, Italy (1882)	የጋራ መከላከያ ስምምነት (Mutual defense pact)። Italy በ 1915 ከድታ ወጣች።	በ WWI ተሸነፉ። የ Habsburg እና Hohenzollern ስርወ-መንግስታት (dynasties) ወደቁ።
Triple Entente (Allied Powers)	Britain, France, Russia (1907), በኋላ USA (1917)	ከ 1894ቱ Franco-Russian alliance እና ከ 1904ቱ Entente Cordiale የተገኘ።	WWI አሸነፉ። Treaty of Versailles (1919) በ Big Four አማካኝነት አፀደቁ።
Sarajevo Assassination	Archduke Franz Ferdinand, Gavrilo Princip	በ Sarajevo, Bosnia ውስጥ በ June 28, 1914 የተፈጸመ ግድያ።	የ WWI አፋጣኝ ምክንያት (Immediate cause)። Austria-Hungary በ Serbia ላይ በ July 28, 1914 ጦርነት አወጀች።
Russian Revolutions of 1917	Tsar Nicholas II, Kerensky, Lenin (Bolsheviks)	February: Czar ከስልጣን ተወገደ። October: የ Bolshevik አመጽ (Peace, Land, Bread)።	USSR ተመሰረተ። Russia የ Treaty of Brest-Litovsk (1918) ፈርማ ከ WWI ወጣች።

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ስለ አንደኛው የዓለም ጦርነት ወታደራዊ ጎራዎች፣ ስለ ጦርነቱ መቀስቀሻ እና ስለ 1917 የሩሲያ አብዮት ደረጃዎች ለሚቀርቡ ጥያቄዎች ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

ጣልያን በ1882 የሶስትዮሽ ቃል ኪዳን አባል የነበረች ቢሆንም፣ በ1915 ወደ ሶስትዮሽ ስምምነት ተቀላቅላ ጦርነቱን ከአጋሮቹ ጎን ሆና አጠናቃለች።

ከGrade 10 History፣ ገጽ 69-116 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ዓለም አቀፋዊ እና ቀጠናዊ እድገቶች ከ1945 ወዲህ

የአረብ እና እስራኤል ግጭት ዋና ዋና ክስተቶችየማጣቀሻ ሠንጠረዥBalfour Declaration · UN Partition Plan · First Arab-Israeli War · +2

ክስተት ወይም ጦርነት	ዓመተ ምሕረት	ጠቃሚነት ወይም ውጤት
Balfour Declaration	1917	የBritish መንግስት በPalestine ውስጥ የአይሁድ ብሔራዊ መኖሪያ እንዲመሰረት ደገፈ
UN Partition Plan	1947	የUN General Assembly Palestineን ወደ ተለያዩ የአይሁድ እና የአረብ ሀገራት ለመክፈል ወሰነ
First Arab-Israeli War	1948 to 1949	Israel ሀገረ መንግስትነቷን አወጀች። የአረብ ጥምረትን አሸነፈች። በአረቡ ዓለም Nakbah (Catastrophe) ተብሎ ይታወቃል
Suez War	1956	Nasser የSuez Canalን የህዝብ በማድረጉ የተቀሰቀሰ። Britain፣ France እና Israel Egyptን አጠቁ ነገር ግን እንዲወጡ ተገደዱ
Six-Day War	June 1967	በIsrael እና በEgypt፣ Syria እና Jordan ጥምረት መካከል የተካሄደው ሦስተኛው Arab-Israeli war

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ከ1917 እስከ 1967 ዓ.ም. የተከሰቱትን የመካከለኛው ምሥራቅ የአረብ እና እስራኤል ጦርነቶች ቅደም ተከተል እና ውጤቶች ለመረዳት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የ1948ቱ ጦርነት በእስራኤል የነፃነት ጦርነት ሲባል፣ በአረቡ ዓለም ደግሞ ናክባህ (ጥፋት ወይም አደጋ) ተብሎ ይጠራል።

ከGrade 10 History፣ ገጽ 117-138 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የብርድ ልብሱ ፖሊሲዎች እና ዕቅዶችየማጣቀሻ ሠንጠረዥTruman Doctrine · Containment Policy · Marshall Plan · +3

ፖሊሲ ወይም ዕቅድ	አመንጪ ወይም ዓመተ ምሕረት	ዋና ዓላማ
Truman Doctrine	Harry Truman (March 1947)	Greece እና Turkey ኮሚዩኒዝምን እንዲከላከሉ ለመርዳት 400 million dollars ድጋፍ መስጠት
Containment Policy	George Kennan	የኮሚዩኒዝምን ዓለም አቀፋዊ መስፋፋት ማስቆም ወይም ማዘግየት
Marshall Plan	George Marshall (1947)	የ European ኢኮኖሚዎችን መልሶ ለመገንባት እና ኮሚዩኒዝምን ለማስቆም 17 billion dollars መስጠት
Molotov Plan	Soviet Union	ለ Marshall Plan እንደ ምላሽ የ Eastern European ኮሚዩኒስት ሳተላይት መንግሥታትን መልሶ መገንባት
Strategic Hamlet	John F. Kennedy (1961)	በ Vietnam ውስጥ Viet Congን ነጥሎ ለማስቀረት ገበሬዎችን ወደ ተመሸጉ መንደሮች ማዛወር
Vietnamization	Richard Nixon	የውትድርና ኃላፊነቶችን ለ South Vietnam በማስተላለፍ የ US ጦር ተሳትፎን መቀነስ

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በብርድ ልብሱ ወቅት ተግባራዊ የተደረጉ ዋና ዋና የአሜሪካ እና የሶቪየት ፖሊሲዎችን፣ የኢኮኖሚ ማገገሚያ ፕሮግራሞችን እና ስልቶችን ለመለየት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

ጆርጅ ኬናን የኮንቴይንመንት ፖሊሲ አርቂ ሲሆን፣ ጆርጅ ማርሻል ደግሞ የማርሻል ፕላን አዘጋጅ ነው። ሚናቸውን አያምታቱ።

ከGrade 10 History፣ ገጽ 117-138 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

በብርድ ልብሱ ወቅት በልዕለ ኃያላን መካከል የነበሩ ልዩነቶችየማጣቀሻ ሠንጠረዥርዕዮተ ዓለም · አስተዳደር · የንብረት ባለቤትነት · +2

ባህሪ	አሜሪካ	ሶቪየት ኅብረት
ርዕዮተ ዓለም	ካፒታሊዝም፣ የምዕራባውያን ዴሞክራሲ	ኮሚዩኒዝም፣ ማርክሲዝም ሌኒኒዝም
አስተዳደር	የብዙ ፓርቲ ሥርዓት	የአንድ ፓርቲ አገዛዝ
የንብረት ባለቤትነት	የግል ባለቤትነት	የሕዝብ ወይም የመንግሥት ባለቤትነት
የኢኮኖሚ ሥርዓት	ነፃ የገበያ ኢኮኖሚ	ዕዝ ኢኮኖሚ
ወታደራዊ ጥምረት	NATO (1949)	Warsaw Pact (1955)

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በአሜሪካ እና በሶቪየት ኅብረት መካከል የነበረውን ርዕዮተ ዓለማዊ፣ ፖለቲካዊ፣ ኢኮኖሚያዊ እና ወታደራዊ ልዩነት ለማነፃፀር ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

ወታደራዊ ኅብረቶችን አያምታቱ። ኔቶ በአሜሪካ የተመራ ሲሆን፣ የዋርሶ ስምምነት ደግሞ በሶቪየት ኅብረት እና በሳተላይት አገሮቿ የተመሰረተ ነው።

ከGrade 10 History፣ ገጽ 117-138 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የሶቪየት ህብረት ውድቀት

የ1942 እና የ1944 የእንግሊዝ እና ኢትዮጵያ ስምምነቶችየማጣቀሻ ሠንጠረዥየመጀመሪያው ስምምነት (31 January 1942) · ሁለተኛው ስምምነት (December 1944)

ስምምነት እና ዓመተ ምሕረት	ዋና ዋና ድንጋጌዎች	በሉዓላዊነት ላይ ያሳደረው ተጽዕኖ
የመጀመሪያው ስምምነት (31 January 1942)	British የጦር ሠራዊትን፣ policeን፣ ፋይናንስን፣ OETA (Ogaden እና Eritrea)ን እና የEast African Shilling ገንዘብን መቆጣጠር	ነፃነትን በይፋ እውቅና የሰጠ ቢሆንም ብሔራዊ ሉዓላዊነትን ግን በከፍተኛ ሁኔታ ገድቧል
ሁለተኛው ስምምነት (December 1944)	ጦር ሠራዊትን ለማሰልጠን BMME ተቋቋመ፣ የBritish minister ዲፕሎማሲያዊ ቅድሚያ ተነሳ፣ የባቡር መስመር አገልግሎት ተመለሰ	ለEthiopia በአንፃራዊነት የተሻለ የነፃነት መጠን መለሰ

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ከነጻነት በኋላ በኢትዮጵያ እና በታላቋ ብሪታንያ መካከል የተፈረሙትን ሁለቱን ስምምነቶች ይዘት እና የሉዓላዊነት ደረጃ ለማነጻጸር ይጠቀሙ።

ተጠንቀቁ

ሁለቱን ስምምነቶች አያምታቱ፦ የ1942ቱ ውል የእንግሊዝን ቀጥተኛ የበላይነት የጫነ ሲሆን፤ የ1944ቱ ግን የተሻለ ሉዓላዊነት አስገኝቷል እንዲሁም ቢኤምኤምኢን (BMME) አቋቁሟል።

ከGrade 10 History፣ ገጽ 139-170 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የደርግ ዘመን ቅደም ተከተል እና አብዮታዊ እርምጃዎችየማጣቀሻ ሠንጠረዥ12 September 1974 · December 1974 · March 1975 · +3

ቀን ወይም ዘመን	ዋና ሁነት ወይም ፖሊሲ	ታሪካዊ ፋይዳ
12 September 1974	የ Emperor Haile Selassie ከስልጣን መውረድ	ንጉሳዊው ስርዓት ተወገደ; PMAC በ Aman Andom ስር ተቋቋመ
December 1974	የእድገት በህብረት የትብብር ዘመቻ (Edget Behebret)	ከ 60,000 በላይ ዘማቾች ለመሰረተ ትምህርት እና ለ socialist አስተሳሰብ ግንዛቤ ተላኩ
March 1975	የገጠር መሬት አዋጅ (Land Reform Proclamation)	ሁሉንም የገጠር መሬት የመንግስት አደረገ፣ የፊውዳል ግንኙነቶችን አስቀረ፣ የገበሬ ማህበራትን አቋቋመ
26 July 1975	የከተማ ቦታ እና ትርፍ ቤት አዋጅ	የከተማ መሬት እና ትርፍ ቤቶችን የመንግስት አደረገ፣ የከተማ kebeles አቋቋመ
1976 to 1978	የቀይ ሽብር ዘመቻ (Red Terror Campaign)	EPRP እና የተጠረጠሩ የፖለቲካ ተቃዋሚዎችን ኢላማ ያደረገ የከፋ የመንግስት የጥቃት ዘመቻ
28 May 1991	የ Derg ውድቀት	የ EPRDF ኃይሎች Addis Ababaን ተቆጣጠሩ፣ ወታደራዊውን አገዛዝ አበቃ

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ከ1974 እስከ 1991 በኢትዮጵያ የተካሄዱትን ዋና ዋና አዋጆች፣ ሁነቶች እና የፖለቲካ ሽግግሮች ቅደም ተከተል ለመረዳት ይጠቀሙ።

ተጠንቀቁ

የገጠር መሬት አዋጅ የወጣው በመጋቢት 1975 ዓ.ም ሲሆን፤ የከተማ ቦታ እና ትርፍ ቤት አዋጅ የወጣው በተለየ አዋጅ ሐምሌ 26 ቀን 1975 ዓ.ም ነው።

ከGrade 10 History፣ ገጽ 139-170 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

በንጉሠ ነገሥቱ አገዛዝ ላይ የተነሱ ዋና ዋና የገበሬዎች አመጾችየማጣቀሻ ሠንጠረዥWoyyane (Tigray) · የBale ገበሬዎች አመፅ · የGojjam ገበሬዎች አመፅ

አመጽ	የተካሄደበት ዘመን	አመራር	ዋና ዋና መንስኤዎች
Woyyane (Tigray)	1943	Blatta Haile Mariam Reda	Centralization በአርብቶ አደሮች ላይ የደቀነው ስጋት፣ የፊውዳል ብዝበዛ እና የባለስልጣናት ከልክ ያለፈ ጥያቄዎች
የBale ገበሬዎች አመፅ	ከ 1963 እስከ 1970	General Waqo Gutu	የመሬት መነጠቅ፣ ግብር፣ የሃይማኖት አድልዎ እና የአስተዳደር ብልሹ አሰራር
የGojjam ገበሬዎች አመፅ	1968	የGojjam ገበሬዎች	የ1967 የግብርና ገቢ ግብር መተግበር እና የግብር ገማቾች መምጣት

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በቀዳማዊ ኃይለ ሥላሴ ዘመነ መንግሥት የተከሰቱትን የገበሬዎች አመጾች አካባቢዎች፣ መሪዎች፣ ዘመናት እና መንስኤዎች ለመለየት ይጠቀሙ።

ተጠንቀቁ

የ1968ቱ የጎጃም አመጽ የተቀሰቀሰው በ1967ቱ የግብርና የገቢ ግብር ምክንያት ሲሆን፤ የባሌው አመጽ ግን ከመሬት መነጠቅ እና ከሃይማኖታዊ ጭቆና ጋር የተያያዘ ነው።

ከGrade 10 History፣ ገጽ 139-170 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

አፍሪካ ከ1960 ወዲህ

በሰፋሪ ቅኝ ግዛቶች የተካሄደ የትጥቅ ትግልየማጣቀሻ ሠንጠረዥAlgeria · Kenya · Zimbabwe · +2

አገር	የቅኝ ገዢ ወይም የሰፋሪ ኃይል	የነፃነት ንቅናቄ ወይም መሪ	ነፃነት ያገኘበት ዓመት
Algeria	France	FLN (Ahmed Ben Bella)	1962
Kenya	Britain	Mau Mau, KANU (Jomo Kenyatta)	1963
Zimbabwe	የብሪቲሽ ነጭ አናሳዎች (Ian Smith UDI)	ZANU (Mugabe) እና ZAPU (Nkomo)	1980
Namibia	South Africa (የ Mandate rule አስተዳደር)	SWAPO	1990
South Africa	Afrikaner National Party (Apartheid)	ANC (Nelson Mandela)	1994

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ነጭ ሰፋሪዎች የአብላጫውን ሕዝብ አስተዳደር ባለመቀበላቸው ምክንያት ብሔረተኞች የደፈጣ የትጥቅ ትግል እንዲያካሂዱ የተገደዱባቸውን የአፍሪካ ግዛቶች ለመለየት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

በ1965 በኢያን ስሚዝ የተደረገውን የአንድ ወገን የነፃነት አዋጅ (UDI) ከእውነተኛ ነፃነት ጋር እንዳያምታቱ። እውነተኛው የአብላጫ ሕዝብ አስተዳደር የተመሠረተው በ1980 ዚምባብዌ በሚል ስም ነው።

ከGrade 10 History፣ ገጽ 171-193 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የካዛብላንካ እና የሞንሮቪያ ቡድኖችየማጣቀሻ ሠንጠረዥCasablanca Group (1961) · Monrovia Group (1961)

ቡድን	ዋና አባላት	ዋና የፖለቲካ ራዕይ
Casablanca Group (1961)	Ghana, Guinea, Mali, Egypt, Morocco, Libya, Algerian GPRA	ጠንካራ አህጉራዊ የፖለቲካ አንድነት (United States of Africa)፣ centralized planning፣ የጋራ መከላከያ
Monrovia Group (1961)	Brazzaville group (Francophone)፣ Nigeria፣ Liberia፣ Sierra Leone፣ Ethiopia	የሉዓላዊ ሀገራት ልል ኮንፌዴሬሽን፣ በፈቃደኝነት ላይ የተመሰረተ የኢኮኖሚ እና የባህል ትብብር

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በግንቦት 1963 የአፍሪካ አንድነት ድርጅት (OAU) ከመመሥረቱ በፊት የአህጉራዊ ውህደትን ባህሪ አስመልክቶ የነበሩትን ሁለቱን ተፎካካሪ ቡድኖች ለማነጻጸር ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የሁለቱን ቡድኖች የፖለቲካ አቋም አያምታቱ። የካዛብላንካ ቡድን አፋጣኝ አህጉራዊ ማዕከላዊ አንድነትን ሲጠይቅ፣ የሞንሮቪያ ቡድን ግን በሉዓላዊ አገራት መካከል የሚደረግን ደረጃ በደረጃ ትብብር ደግፏል።

ከGrade 10 History፣ ገጽ 171-193 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ዋና ዋና የክልላዊ ኢኮኖሚ ማህበረሰቦችየማጣቀሻ ሠንጠረዥየምስራቅ እና ደቡባዊ አፍሪካ የጋራ ገበያ · የምዕራብ አፍሪካ ሀገራት የኢኮኖሚ ማህበረሰብ · የበይነ መንግስታት የልማት ባለስልጣን · +1

ማህበረሰብ	ምህፃረ ቃል	የተመሠረተበት ዓመት	ጂኦግራፊያዊ ክልል
የምስራቅ እና ደቡባዊ አፍሪካ የጋራ ገበያ	COMESA	1994 (የ1981 PTA በመተካት)	ከ Tunisia እስከ Eswatini ያሉ 21 አገራት
የምዕራብ አፍሪካ ሀገራት የኢኮኖሚ ማህበረሰብ	ECOWAS	1975	15 የምዕራብ አፍሪካ አገራት
የበይነ መንግስታት የልማት ባለስልጣን	IGAD	1986	Horn of Africa እና East Africa (7 አገራት)
የደቡባዊ አፍሪካ የልማት ማህበረሰብ	SADC	1980	የደቡባዊ አፍሪካ አገራት

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የአፍሪካ ክልላዊ የኢኮኖሚ ማህበረሰቦችን (RECs) ከተመሠረቱበት ጊዜ፣ ከጂኦግራፊያዊ ክልላቸው እና ከአባል አገራቸው ጋር ለማዛመድ ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

COMESAን ከSADC ጋር እንዳያምታቱ። COMESA በ1994 የቀድሞውን የ1981 የቅድሚያ ንግድ ቀጠና (PTA) የተካ ሲሆን ከሰሜን እስከ ደቡብ አፍሪካ የሚዘልቅ ነው።

ከGrade 10 History፣ ገጽ 171-193 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ከ1991 በኋላ በኢትዮጵያ የታዩ እድገቶች

የአባይ ተፋሰስ የውሃ ፖለቲካ ስምምነቶችየማጣቀሻ ሠንጠረዥየ1929 ስምምነት · የ1959 ስምምነት · የ1999 Nile Basin Initiative (NBI)

ስምምነት ወይም ተነሳሽነት	ፈራሚዎች	ዋና ዋና ውሎች እና የላይኛው ተፋሰስ አገራት ሁኔታ
የ1929 ስምምነት	Great Britain (ለSudan) እና Egypt	ለEgypt በupstream የNile ፕሮጀክቶች ላይ የveto power ሰጠ፤ ሁሉንም የላይኛው riparian states አገለለ።
የ1959 ስምምነት	Egypt እና Sudan	ለEgypt 55.5 billion m^3 እንዲሁም ለSudan 18.5 billion m^3 መድቧል፤ Ethiopiaን (86% ውሃ የምታበረክተውን) ችላ ብሏል።
የ1999 Nile Basin Initiative (NBI)	ሁሉም የNile Basin riparian states	ፍትሃዊ እና ዘላቂ የውሃ ልማት ለማምጣት February 22, 1999 በDar es Salaam ሁሉን አቀፍ የሆነ basin-wide ፎረም አቋቋመ።

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በአባይ ወንዝ አጠቃቀም ዙሪያ የተፈረሙ ታሪካዊ ስምምነቶችን፣ የውሃ ድልድሎችን እና የትብብር ማዕቀፎችን ለመለየት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የ1929ም ሆነ የ1959 ስምምነቶች የላይኛውን ተፋሰስ አገራት አላካተቱም፤ ኢትዮጵያ በአባይና በተከዜ ወንዞች 86 በመቶ ውሃ የምታበረክት ብትሆንም ከሁለቱም ድልድሎች ውጭ ተደርጋለች።

ከGrade 10 History፣ ገጽ 194-210 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ከ1991 በኋላ የነበረው የፖለቲካ መዋቅር እና የ1995 ሕገ መንግሥትየማጣቀሻ ሠንጠረዥየሕግ ማዕቀፍ · የአስተዳደር ክፍፍሎች · የሕግ አውጪ እና የወኪሎች አካላት · +1

ባህርይ	የሽግግር ወቅት (ከ1991 እስከ 1995)	ኢፌዴሪ (የ1995 ሕገ መንግሥት)
የሕግ ማዕቀፍ	የ1991 የሽግግር ቻርተር	የ1995 ሕገ መንግሥት (በ11 ምዕራፎች ውስጥ 106 አንቀጾች)
የአስተዳደር ክፍፍሎች	14 ራሳቸውን በራሳቸው የሚያስተዳድሩ ክልሎች	9 ክልላዊ መንግሥታት እና 2 የከተማ አስተዳደሮች
የሕግ አውጪ እና የወኪሎች አካላት	ባለ 87 አባላት Council of Representatives	House of Peoples' Representatives (HPR) እና House of Federation (HoF)
የሕገ መንግሥት ትርጓሜ	Council of Representatives	House of Federation (HoF, Article 62)

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የሽግግር መንግሥቱን አወቃቀር ከ1995 የኢፌዴሪ ሕገ መንግሥታዊ ሥርዓት ጋር ለማነጻጸር ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

የሕገ መንግሥት ትርጓሜ ሥልጣን ለጠቅላይ ፍርድ ቤት የተሰጠ አይደለም፤ በአንቀጽ 62 መሠረት ይህ ሥልጣን በግልጽ ለፌዴሬሽን ምክር ቤት ተሰጥቷል።

ከGrade 10 History፣ ገጽ 194-210 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ምዕራፍ 9

የሀገር በቀል የግጭት አፈታት እና ማህበራዊ ሥርዓቶችየማጣቀሻ ሠንጠረዥAfar · Oromo · Amhara · +2

ማህበረሰብ	ተቋም ወይም ሥርዓት	ዋና ሚና እና ተግባር
Afar	Mada'a	በጎሳ ሽማግሌዎች የሚመራ የባህላዊ ህግ እና የክርክር አፈታት
Afar	Dagu	ባህላዊ የአፍ መረጃ እና የግንኙነት መረብ
Oromo	Jaarsummaa	በሽማግሌዎች (Jaarsa) የሚመራ በተከራካሪ ወገኖች መካከል የሚደረግ እርቅ
Oromo	Gumaa	ለሰው ግድያ ወይም ለአካል ጉዳት የሚከፈል የደም ካሳ ስርዓት
Oromo	Siinqee	መብትን እና ሰላምን ለማረጋገጥ የሚያገለግል የሴቶች ተቋም እና የባህል ዱላ
Amhara	Shimgelina	በጋራ በተመረጡ አምስት ሽማግሌዎች (Shimageles) የሚከናወን የክርክር እልባት
Sidama	Luwa and Seera	Luwa ለስልጠና የሚሆን የእድሜ እርከን፣ Seera በ Halale ላይ የተመሰረተ የስነምግባር ህግ
Kambata and Hadiya	Seera	ለፖለቲካ አስተዳደር እና ለክርክር አፈታት የሚያገለግል የስነምግባር ደንብ

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ይህንን ካርድ በተለያዩ የኢትዮጵያ ማህበረሰቦች ውስጥ ያሉ ባህላዊ የግጭት አፈታት እና ማህበራዊ ደንቦችን ለመከለስ ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

ዳጉን ከማዳዕ ጋር አያምታቱ። ዳጉ የመረጃ ልውውጥ ሥርዓት ሲሆን ማዳዕ ደግሞ የአፋር ሕዝብ የባህላዊ ግጭት መፍቻ ሥርዓት ነው።

ከGrade 10 History፣ ከገጽ 211 ጀምሮ የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

በዩኔስኮ የተመዘገቡ የኢትዮጵያ ቅርሶችየማጣቀሻ ሠንጠረዥየላሊበላ ውቅር አብያተ ክርስቲያናት · የሰሜን ተራሮች ብሔራዊ ፓርክ · የአክሱም ሐውልቶች · +9

ቅርስ	ዓይነት	የተመዘገበበት ዓመት
የላሊበላ ውቅር አብያተ ክርስቲያናት	ተጨባጭ (ባህላዊ)	1978
የሰሜን ተራሮች ብሔራዊ ፓርክ	ተፈጥሯዊ	1978
የአክሱም ሐውልቶች	ተጨባጭ (ባህላዊ)	1980
የታችኛው የአዋሽ ሸለቆ	ተጨባጭ (ፓሊዮ-አንትሮፖሎጂካል)	1980
የታችኛው የኦሞ ሸለቆ	ተጨባጭ (ፓሊዮ-አንትሮፖሎጂካል)	1980
የጢያ የተቀረጹ ሐውልቶች	ተጨባጭ (ባህላዊ)	1980
የሐረር ጁጎል (የታጠረ ታሪካዊ ከተማ)	ተጨባጭ (ባህላዊ)	2006
የኮንሶ ባህላዊ መልክዓ ምድር	ተጨባጭ (ባህላዊ)	2011
የመስቀል ደመራ በዓል ሥነ ሥርዓት	የማይዳሰስ ባህላዊ	2013
ፊቼ ጫምባላላ (የሲዳማ አዲስ ዓመት)	የማይዳሰስ ባህላዊ	2015
የገዳ ሥርዓት	የማይዳሰስ ባህላዊ	2016
ጥምቀት (የኤጲፋኒ በዓል)	የማይዳሰስ ባህላዊ	2019

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በዩኔስኮ የተመዘገቡ የኢትዮጵያ ቅርሶችን፣ ዓይነቶቻቸውን (የሚዳሰሱ፣ ተፈጥሯዊ ወይም የማይዳሰሱ) እና የተመዘገቡበትን ዓመት ለማጥናት ይጠቀሙበት።

ተጠንቀቁ

መስቀልን፣ ፊቼ ጫምባላላን፣ ገዳን ወይም ጥምቀትን እንደ ቁሳዊ ወይም የሚዳሰስ ቅርስ አድርገው እንዳይመድቡ። እነዚህ በሰው ልጅ የማይዳሰሱ ባህላዊ ቅርሶች ዝርዝር ውስጥ የተመዘገቡ ናቸው።

ከGrade 10 History፣ ከገጽ 211 ጀምሮ የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ተመሳሳይ ትምህርት በሌሎች ክፍሎች

ፈተና ካለፈው ክፍል የተማሩትን መጠየቁን አያቆምም። የእነዚያ ክፍሎች ካርዶችም እዚህ አሉ።

የ10ኛ ክፍል ሌሎች ትምህርቶችዎ

በዚህ ክፍል እስካሁን ካርድ ያላቸው ሌሎች ትምህርቶች በሙሉ።

ተማሪዎች የሚጠይቋቸው ጥያቄዎች

የ10ኛ ክፍል ታሪክ ካርዶች ምን ይሸፍናሉ?: ከአገር አቀፉ መጽሐፍ 9 ምዕራፎች የተወሰዱ 25 ካርዶች፦ የካፒታሊዝም እና የብሔርተኝነት እድገት፣ አፍሪካ እና የቅኝ አገዛዝ ተሞክሮ (1880ዎቹ እስከ 1960ዎቹ)፣ ማህበራዊ፣ ኢኮኖሚያዊ እና ፖለቲካዊ እድገቶች በኢትዮጵያ ከ19ኛው መቶ ክፍለ ዘመን አጋማሽ እስከ 1941፣ የፋሺስት ጣሊያን ወረራ እና የአርበኞች ተጋድሎ፣ ዓለም አቀፋዊ እና ቀጠናዊ እድገቶች ከ1945 ወዲህ፣ የሶቪየት ህብረት ውድቀት፣ አፍሪካ ከ1960 ወዲህ፣ ከ1991 በኋላ በኢትዮጵያ የታዩ እድገቶች እና ሌሎች 1። እያንዳንዱን ምዕራፍ በገጹ ላይ አንድ ካርድ በአንድ ጊዜ መውሰድ ይችላሉ።
በ10ኛ ክፍል አገር አቀፍ ፈተና አለ?: የለም። ኢትዮጵያ አገር አቀፍ ፈተና የምትሰጠው በ6ኛ፣ በ8ኛና በ12ኛ ክፍል ብቻ ነው። እነዚህ ካርዶች ለትምህርት ቤትዎ ፈተናዎች፣ እንዲሁም ከጥቂት ዓመታት በኋላ ለሚመጣው አገር አቀፍ ፈተና ናቸው።
እነዚህ ካርዶች ከየት መጡ?: ለዚህ ክፍል ከተዘጋጀው የትምህርት ሚኒስቴር መጽሐፍ፣ ከGrade 10 History ተቀድተዋል። ከዚያም ምዕራፉን ማየት የማይችል ሁለተኛ ማጣሪያ እያንዳንዱን ቀመር፣ ቋሚ ቁጥርና የሠንጠረዥ ረድፍ እንደገና ያሰላል፤ ማጣሪያው ማረጋገጥ ያልቻለውን ሁሉ ሳያወጣ ይይዘዋል።
ይህ ነጻ ነው?: አዎ። እዚህ ያለው እያንዳንዱ ካርድ በነጻ ይነበባል፤ ለኅትመት የተዘጋጀውም ሉህ በነጻ ይወርዳል። ሁለቱም መለያ አይጠይቁም።
ይህ ለመጨረሻ ጊዜ የተረጋገጠው መቼ ነው?: 30 ኦገስት 2026። ካርዶች ምዕራፍ በምዕራፍ ይመጣሉ፤ ከእያንዳንዱ በታች ያለው መስመር ያ ካርድ ለመጨረሻ ጊዜ የተነበበበትን ቀን ይናገራል።

ያጥኑ፣ ከዚያም ራስዎን ይፈትኑ

ተማሪ እነዚህን ካርዶች ወደ መልመጃ ጥያቄዎች ይለውጣቸዋል፣ እየሠሩ ያርማቸዋል፤ ያልገባዎትንም የሚያብራራ የAI አስተማሪ አለ።

በነጻ ይጀምሩ