Bu'aan kutaa 12ffaa ba'eera; bu'aa kee eessatti akka ilaaltu

Yaadannoo gabaabaa fi kaardii qayyabannaa bilisaa

Aartii kutaa 9

Aartii kutaa 9 Temari irratti kaardii qayyabannaa 5 qaba; boqonnaawwan sirna barnoota biyyaalessaa Itoophiyaatiin qindaa'an. Kaardiin tokkoon tokkoon yeroo seerichi hojjetu, mallattoon isa keessa jiru maal bakka akka bu'u, akkasumas dogoggora barattoonni caalaatti irratti kufan ni ibsa. Bilisaan dubbifamu; herregas hin gaafatan.

5
Kaardii
3
Boqonnaawwan
2
Gabatee wabii
Grade 9 Performing and Visual Arts
Kitaaba
Bilisa
Gatii
30 Hagayya 2026
Mirkaneeffannaa dhumaa
01

Haala Seenaa fi Aadaa

Hojii ykn MoodiiRamaddiiFaayidaa ykn Amala Sagalee
DuagaKitaaba FaarfannaaDilbataafi guyyoota ayyaanaa marsaa liturgical hunda keessatti
Tsome DiguaKitaaba FaarfannaaWaqtii sooma Lent qofa keessatti
Me'erafKitaaba FaarfannaaEegumsa Sanbataa, kadhannaalee fi faarfannaawwan
ZimareKitaaba FaarfannaaQulqulluu Qorbaana booda kan faarfatamu
MewasitKitaaba FaarfannaaSirna awwaalchaa, requiems fi Easter Eve irratti
Ge'ezSacred ModeMelodic mode isa jalqabaa: salphaa, gogaa fi ulfaataa
EzelSacred ModeMelodic mode lammaffaa: tasgabbaawaa, mi'aawaa fi lallaafaa
AraraiSacred ModeMelodic mode sadaffaa: gaddisiisaa fi nama boochisu

Yoom akka itti fayyadamtu

Kitaabban sirba qulqulluu shanan fi moodota sirbaa sadan Qulqulluu Yaarediin qophaa'an adda baasuuf kanaan fayyadamaa.

Of eeggadhu

Moodota sirba qulqulluu sadan (Ge'ez, Ezel, Ararai) qanyiiwwan aadaa afran (Tizita, Bati, Ambassel, Anchihoye) wajjin walitti hin makiinaa.

Grade 9 Performing and Visual Arts, fuula 1-62 irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

MeeshaaRamaddii SagaleeAmala Caasaa
MasinqoChordophoneKirii rifeensa eegee fardaa tokkicha bow waliin qabu
KrarChordophoneKiriilee 5 hanga 6, bowl lyre
BegenaChordophoneBox harp kiriilee 10 qabu, sagalee buzzing
WashintAerophoneFlute leemmana fiixeedhaan afuufamu, qaawwa 4 hanga 6
MeleketAerophoneTrumpet dheeraa, leemmanaa fi gaanfa sa'aa irraa hojjetame
KeberoMembranophoneHand drum boca koonii fi fuula lama qabu
NegaritMembranophoneKettledrum boca walakkaa geengoo qabu uleedhaan reebamu
TsinatsilIdiophoneSistrum diskiilee sibiilaa socho'an qabu
MekuamiyaIdiophoneUlee kadhannaa boca T qabu kan olgarraan rukutamu
TomIdiophoneLamellophone, thumb piano

Yoom akka itti fayyadamtu

Meeshaalee muuziqaa aadaa Itoophiyaa ramaddii sagalee addunyaalessaa keessatti adda baasuu fi caasaa isaanii beekuuf kanaan fayyadamaa.

Of eeggadhu

Nagaariit (uleedhaan kan dhawamu) fi Kabaroo (harkaan kan dhawamu) walitti hin makiinaa; akkasumas Bagaananii ribuu 10 yoo qabaatu Kiriarri ribuu 5 hanga 6 qaba.

Grade 9 Performing and Visual Arts, fuula 1-62 irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

02

Hubannoo Aartii

TartiibaGochaIbsa
1YaadotaImprovisation fayyadamuun yaada soochii maddisiisuu
2YaaluuYaadota gara soochii qaamaatti jijjiiruu
3FilachuuSochiiwwan caalaatti mijatoo ta'an filachuu
4QindeessuuBoca isaa jalqaba, gidduu fi dhuma kan qabu qindoomina tokko ta'ee akka ijaaramu gochuu
5Dhiyeessuu fi gamaaggamuuHojii shubbisaa sana hojiirra oolchuu fi milkaa'ina isaa gamaaggamuu

Yoom akka itti fayyadamtu

Sirba aadaa yookiin uumaa tahe qindeessuu fi waltajjii irratti dhiheessuuf yeroo qophooftu tartiiba kana fayyadami.

Of eeggadhu

Tartiiba madaallii isa xumuraa hin dagatinaa, akkasumas qindeessi sun yeroo, iddoo, bifa fi humna keessatti garaagarummaa qabaachuu isaa mirkaneeffadhaa.

Grade 9 Performing and Visual Arts, fuula 63-95 irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

03

Ibsawwan Kalaqaa

TartiibaSadarkaaHojii
1ExpositionQophii seenaa duubbee fi inciting incident
2Rising actionConflict fi gufuulee ijaaruu
3ClimaxTurning point fi conflict isa olaanaa
4Falling actionClimax booda conflict furamuu
5ResolutionDenouement fi bu'aa dhumaa

Yoom akka itti fayyadamtu

Yaa'a seenaa diraamaa gocha tokkee xiinxaluuf yookiin qopheessuuf caasaa sadarkaalee shanii kanatti fayyadamaa.

Of eeggadhu

Walitti bu'iinsa ol'aanaa (climax) fi gocha gad bu'aa (falling action) walitti hin makhinaa. Walitti bu'iinsi ol'aanaan bakka qormaanni olka'u yoo ta'u, gochi gad bu'aan ammoo bu'aa isa booda dhufeedha.

Grade 9 Performing and Visual Arts, fuula 96 irraa eegalee irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

TarkaanfiiSadarkaaGochoota Ijoo
1DrawingCanvas irratti pencil sketch salphaa gochuu
2Blocking inBakkeewwan gaaddisaa Burnt Umber fi Raw Sienna dhaan uffisuu
3Adding colorDhangala'aa bifa (color wash) baay'ee haphii kan jalqabaa
4Adding layersGadi fageenya ijaaruuf baqqaanota paint haphii dabaluu
5FinishingBal'inaalee fi highlights adii

Yoom akka itti fayyadamtu

Yaada jalqabaa irraa ka'uun waraqaa yookiin waraqaa cimdi irratti fakkii halluu hojjechuuf tartiiba kanatti fayyadamaa.

Of eeggadhu

Battalumatti halluu furdaa hin dibinaa. Ifti akka keessa dabruttii fi gadi fageenya kennuuf tartiibaan qal'oo godhaa dibaa.

Grade 9 Performing and Visual Arts, fuula 96 irraa eegalee irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

Gaaffii barattoonni gaafatan

Kaardiiwwan Aartii kutaa 9 maal haguugu?
Kitaaba biyyaalessaa keessaa boqonnaawwan 3 irraa kaardii 5: Haala Seenaa fi Aadaa, Hubannoo Aartii fi Ibsawwan Kalaqaa. Boqonnaa kamiyyuu fuuluma kana irratti kaardii tokkoon tokkoon fudhachuu dandeessa.
Kutaa 9 keessatti qormaanni biyyaalessaa ni jiraa?
Hin jiru. Itoophiyaan qormaata biyyaalessaa kan kennitu kutaa 6, kutaa 8 fi kutaa 12 qofaafi. Kaardiiwwan kunneen qormaata mana barumsaa keetiif, akkasumas qormaata biyyaalessaa waggaa muraasa booda dhufuuf oolu.
Kaardiiwwan kunneen eessaa dhufan?
Kitaaba Ministeera Barnootaa kutaa kanaaf qophaa'e, Grade 9 Performing and Visual Arts irraa fudhataman. Achumaan marsaan lammaffaa boqonnicha arguu hin dandeenye foormulaa, lakkoofsa dhaabbataa fi tarree gabatee tokkoon tokkoon irra deebi'ee shallaga; wanta inni mirkaneessuu hin dandeenye osoo hin ba'in qaba.
Kun bilisaa?
Eeyyee. Kaardiin as jiru hundi bilisaan dubbifama; waraqaan maxxansaaf qophaa'es bilisaan buufama. Lamaanuu herrega hin gaafatan.
Kun yeroo dhumaaf yoom mirkanaa'e?
30 Hagayya 2026. Kaardiiwwan boqonnaa boqonnaadhaan dhufu; sararri tokkoon tokkoon isaanii jalaa yeroo kaardiin sun dhumaaf dubbifame agarsiisa.

Qayyabadhu; ergasii of qori

Temari kaardiiwwan kana gara gaaffii shaakalaatti jijjiira; utuu hojjettuu ni sirreessa; wanti si hin galinis barsiisaa AI tiin ni ibsama.

Bilisaan jalqabi
SeeniHerrega kee bani